News Continuous Bureau | Mumbai
Gig Workers Strike। દેશમાં પેટ્રોલ અને ડીઝલના ભાવમાં પ્રતિ લીટર આશરે ૩ નો વધારો ઝીંકાયા બાદ, ઓનલાઇન ડિલિવરી અને એપઆધારિત ટેક્સી સેવાઓ સાથે જોડાયેલા લાખો ગિગ વર્કર્સ (Gig Workers) પર મોટું આર્થિક સંકટ આવી પડ્યું છે. છેલ્લા ચાર વર્ષમાં દેશમાં ઇંધણના ભાવમાં થયેલા આ પ્રથમ મોટા વધારાના વિરોધમાં ‘ગિગ એન્ડ પ્લેટફોર્મ સર્વિસ વર્કર્સ યુનિયન’ (GIPSWU) એ આવતીકાલે એટલે કે રવિવારે દેશવ્યાપી હડતાળનું એલાન કર્યું છે. રવિવારે બપોરે ૧૨૦૦ વાગ્યાથી સાંજના ૫૦૦ વાગ્યા સુધી તમામ એપઆધારિત સેવાઓ સંપૂર્ણપણે બંધ રાખવામાં આવશે.
Swiggy, Zomato, Ola અને Uber ની સેવાઓ ખોરવાશે
આવતીકાલે થનારી ૫ કલાકની આ શાંતિપૂર્ણ હડતાળમાં દેશના અગ્રણી ડિજિટલ પ્લેટફોર્મ્સ સાથે જોડાયેલા લાખો કામદારો જોડાશે. આના કારણે Swiggy, Zomato, Blinkit, Zepto તેમજ કેબ અને બાઇક ટેક્સી સર્વિસ પૂરી પાડતી કંપનીઓ જેવી કે Ola, Uber અને Rapido ની સેવાઓ પર ભારે અસર જોવા મળશે. યુનિયને ચેતવણી આપી છે કે પોતાની રોજીરોટી માટે સંપૂર્ણપણે મોટરસાઇકલ અને સ્કૂટર પર નિર્ભર એવા દેશના આશરે ૧.૨ કરોડ ગિગ વર્કર્સ આ ભાવ વધારાથી ખરાબ રીતે પ્રભાવિત થયા છે.
LPG સંકટે ડિલિવરી ઓર્ડરમાં ૭૦% નો ઘટાડો કર્યો
એક તરફ પેટ્રોલ-ડીઝલનો માર છે, તો બીજી તરફ દેશમાં ચાલી રહેલી એલપીજી (LPG) ની અછતે ગિગ વર્કર્સની મુશ્કેલી બમણી કરી દીધી છે. ગેસની કિલાતને કારણે દેશના ઘણા રેસ્ટોરન્ટ્સ અને ક્લાઉડ કિચન કાં તો અસ્થાયી રૂપે બંધ થઈ ગયા છે અથવા તેમણે પોતાની સેવાઓ મર્યાદિત કરી દીધી છે. આના કારણે ફૂડ ડિલિવરીના ઓર્ડર વોલ્યુમમાં ૫૦% થી ૭૦% નો મોટો ઘટાડો નોંધાયો છે. ઓર્ડર ઘટવાને લીધે ડિલિવરી પાર્ટનર્સને મળતા દૈનિક ઇન્સેન્ટિવ બંધ થઈ ગયા છે, જે તેમની કમાણીનો મુખ્ય સ્ત્રોત છે.
પ્રતિ કિલોમીટર ૨૦ નું લઘુત્તમ રેટ નક્કી કરવા માંગ
GIPSWU ના અધ્યક્ષ સીમા સિંઘે જણાવ્યું હતું કે, “અસહ્ય મોંઘવારી અને ભીષણ ગરમી વચ્ચે આ ભાવ વધારો શ્રમિકો પર સીધો પ્રહાર છે. ડિલિવરી વર્કર્સ હવે આ વધેલા ખર્ચનો બોજ ઉઠાવવાની સ્થિતિમાં બિલકુલ નથી. અમે સરકાર અને કંપનીઓ પાસે માંગ કરીએ છીએ કે વર્કર્સ માટે ઓછામાં ઓછો ૨૦ પ્રતિ કિલોમીટરનો સર્વિસ રેટ નક્કી કરવામાં આવે.” યુનિયને આશંકા વ્યક્ત કરી છે કે જો કમાણી નહીં વધે તો ઘણા ચાલકો અને એજન્ટો આ સેક્ટર છોડવા મજબૂર બનશે, જેની સૌથી વધુ ખરાબ અસર મહિલા ગિગ વર્કર્સ પર પડી રહી છે.
૨૦૩૦ સુધીમાં ૨.૩ કરોડ પર પહોંચશે આ સેક્ટર
નીતિ આયોગ (Niti Aayog) ના અહેવાલો અને અંદાજો મુજબ, તમામ કાયદાકીય અને આર્થિક પડકારો હોવા છતાં ભારતમાં આ સેક્ટરનો વિસ્તાર ખૂબ જ ઝડપથી થઈ રહ્યો છે. વર્ષ ૨૦૨૦-૨૧ માં ભારતમાં ગિગ વર્કર્સની સંખ્યા ૭૭ લાખ હતી, જે વર્ષ ૨૦y૨૯-૩૦ સુધીમાં વધીને ૨.૩ કરોડથી વધુ થવાનો અંદાજ છે. હાલમાં કેન્દ્ર સરકારે સ્થાનિક બજારમાં સપ્લાય જાળવી રાખવા પેટ્રોલ પર પહેલીવાર નિકાસ વેરો (SAED) ઝીંક્યો છે અને એલપીજીના જહાજો પણ કંડલા બંદરે પહોંચ્યા છે, તેવા સમયે ગિગ વર્કર્સનું આ આંદોલન ડિજિટલ અર્થતંત્ર માટે ચિંતાનો વિષય બન્યું છે.
