News Continuous Bureau | Mumbai
Agri Commodity Price Hike દેશભરમાં અનિયમિત વરસાદ અને વાતાવરણીય ફેરફારોને કારણે કૃષિ પેદાશોના ઉત્પાદનમાં મોટો ઘટાડો નોંધાયો છે. પુરવઠાની તીવ્ર અછત (Supply Shortage) સર્જાવાને લીધે છેલ્લા ચાર મહિનામાં આવશ્યક ખાદ્ય ચીજવસ્તુઓ અને કૃષિ કોમોડિટીઝના ભાવમાં ૫ થી ૫૦ ટકા સુધીનો જંગી વધારો જોવા મળ્યો છે, જેનાથી સામાન્ય ઉપભોક્તાઓ અને ખેડૂતો બંને મુશ્કેલીમાં મુકાયા છે.
Agri Commodity Price Hike – અલ નીનો અને વરસાદની ખેંચથી ખરીફ પાકને મોટો ફટકો
વૈશ્વિક સ્તરે સક્રિય થયેલા અલ નીનો (El Nino) અને ક્લાઈમેટ ચેન્જ (Climate Change) ના કારણે ખરીફ ઋતુના વાવેતર અને ઉત્પાદન પર ગંભીર અસર પડી છે. દેશના અનેક રાજ્યોમાં ચોમાસા દરમિયાન પૂરતા પ્રમાણમાં વરસાદ ન થતાં પાકની ગુણવત્તા અને જથ્થામાં નોંધપાત્ર ઘટાડો થયો છે. મહારાષ્ટ્રના મરાઠવાડા અને કર્ણાટક જેવા મુખ્ય ઉત્પાદક વિસ્તારોમાં દુષ્કાળ જેવી પરિસ્થિતિને કારણે ખાસ કરીને મસાલા અને કઠોળના ઉત્પાદન પર પ્રતિકૂળ અસર જોવા મળી છે, જેનાથી સમગ્ર પુરવઠા સાંકળ (Supply Chain) ખોરવાઈ ગઈ છે.
Agri Commodity Price Hike – કોમોડિટી એક્સચેન્જ પર હળદર, ધાણા અને ગુવારમાં ભારે તેજી
દેશના અગ્રણી એગ્રીકલ્ચરલ કોમોડિટી એક્સચેન્જ (NCDEX) પર ટ્રેડ થતી પેદાશોમાં ભાવનો મોટો ભડકો જોવા મળ્યો છે. જૂન મહિનાથી ઓક્ટોબર દરમિયાન વાયદા બજાર (Futures Market) માં હળદરના ભાવ પ્રતિ ક્વિન્ટલ રૂ. ૧૫,૧૭૦ થી ઉછળીને રૂ. ૨૪,૯૦૦ ને પાર પહોંચી ગયા છે. આ જ રીતે ધાણાના ભાવમાં રૂ. ૧૨,૩૫૦ થી વધીને રૂ. ૧૬,૭૦૦ સુધીનો વધારો થયો છે. એરંડા, ગુવાર ગમ અને ગુવાર સીડમાં પણ ૨૫ થી ૩૫ ટકા સુધીનો ઉછાળો નોંધાયો છે, જે દર્શાવે છે કે જે વિસ્તારોમાં વરસાદની અછત વધુ રહી ત્યાંની પેદાશો સૌથી વધુ મોંઘી થઈ છે.
Agri Commodity Price Hike – વાયદા બંધ હોવા છતાં ઘઉં, કઠોળ અને ખાંડના ભાવ આસમાને
સામાન્ય રીતે ભાવ નિયંત્રણમાં રાખવા માટે સરકારે ઘઉં, ચોખા, ખાંડ, મગ, તુવેર અને ચણા જેવા આવશ્યક અનાજના વાયદાના સોદા (Futures Trading) બંધ રાખ્યા છે. આમ છતાં, ભૌતિક બજાર એટલે કે સ્પોટ માર્કેટ (Spot Market) માં પુરવઠાની ખેંચના લીધે ઘઉં-લોકવાનના ભાવ પ્રતિ ક્વિન્ટલ રૂ. ૩,૧૦૦ થી વધી રૂ. ૪,૦૦૦ અને મિલ ગુણવત્તાના ઘઉં રૂ. ૩,૩૦૦ સુધી પહોંચ્યા છે. કઠોળમાં ચણાના ભાવ રૂ. ૫,૭૦૦ થી વધીને રૂ. ૭,૫૦૦ થયા છે. ખાંડના ભાવમાં એક સમયે ટૂંકા ગાળામાં ૫૦ ટકાનો ઉછાળો આવ્યા બાદ સરકારે સ્ટોક લિમિટ (Stock Limit) અને નિકાસ પ્રતિબંધ (Export Ban) જેવા પગલાં લેતા પરિસ્થિતિ થોડી સ્થિર થઈ છે.
Agri Commodity Price Hike – ભૌગોલિક તણાવ અને ઊંચા નૂર ભાડાંથી આયાત પર અસર
સ્થાનિક બજારમાં અછત સર્જાય ત્યારે સરકાર સામાન્ય રીતે આયાત ડ્યુટી (Import Duty) ઘટાડીને વિદેશથી માલ મંગાવતી હોય છે. જોકે, વર્તમાન સમયમાં પશ્ચિમ એશિયામાં ચાલી રહેલા ભૌગોલિક સંઘર્ષ (Geopolitical Conflict) અને દરિયાઈ માર્ગો પરના તણાવને કારણે આંતરરાષ્ટ્રીય શિપિંગ ભાડાં એટલે કે નૂર ખર્ચ (Freight Charges) આસમાને પહોંચી ગયા છે. કન્ટેનરની અછત અને કાર્ગો પરિવહનમાં થતા વિલંબના કારણે આયાતી જથ્થો સમયસર ભારતીય બંદરો સુધી પહોંચવામાં અવરોધ આવી રહ્યો છે, જેનાથી બજારમાં ઉપલબ્ધતા વધુ મર્યાદિત બની છે.
Agri Commodity Price Hike – ગભરાટભરી ખરીદી ટાળી સંયમ રાખવાની જરૂરિયાત
મોંઘવારીના આ તબક્કામાં બજારમાં માલ નહીં મળે તેવા ખોટા ડરથી ગભરાટભરી ખરીદી (Panic Buying) કે અનાજનો સંગ્રહ (Hoarding) કરવાથી પરિસ્થિતિ વધુ વણસી શકે છે. સરકાર પાસે ચોખા અને ઘઉંનો પૂરતો બફર સ્ટોક (Buffer Stock) ઉપલબ્ધ હોવાથી અનાજની સંપૂર્ણ કટોકટી સર્જાવાની શક્યતા નથી. આગામી રવિ ઋતુ (Rabi Season) માં જ્યાં પૂરતી સિંચાઈની સુવિધા (Irrigation Facility) છે ત્યાં વાવેતર સંતોષકારક રહેવાની ધારણા છે. તેથી ગ્રાહકો અને વેપારીઓ બંને પક્ષે સંયમ જાળવીને આગામી પાકની આવક સુધી બજારની પરિસ્થિતિ સાથે સુમેળ સાધવો હિતાવહ રહેશે.
D.K.
👉 આ સમાચાર વાચો:
Jailer 2 Box Office Collection રજનીકાંતની ફિલ્મે રચ્યો ઈતિહાસ, ‘2.0’ નો રેકોર્ડ તોડી ૭૦૦ કરોડ ક્લબમાં સામેલ થનારી પ્રથમ તમિલ ફિલ્મ બની
