News Continuous Bureau | Mumbai
Ima Keithel :આજના આધુનિક યુગમાં જ્યાં સમાનતાની વાતો થાય છે, ત્યાં ભારતના મણિપુર રાજ્યમાં એક એવું બજાર છે જે સદીઓથી મહિલા સશક્તિકરણની મિશાલ બનીને ઉભું છે. મણિપુરની રાજધાની ઇમ્ફાલમાં આવેલું ‘ઈમા કેથલ’ (Ima Keithel) વિશ્વનું સૌથી મોટું અને એકમાત્ર એવું બજાર છે, જ્યાં માત્ર મહિલાઓ જ દુકાનદાર તરીકે કાર્યરત છે. સ્થાનિક મૈતેઈ (Meitei) ભાષામાં ‘ઈમા કેથલ’ નો અર્થ ‘માતાનું બજાર’ (Mother’s Market) થાય છે. આ બજાર માત્ર ખરીદીનું કેન્દ્ર નથી, પરંતુ તે મણિપુરના સામાજિક અને આર્થિક માળખાનું હૃદય છે.
Ima Keithel: ઇતિહાસ અને ઉત્પત્તિ
આ બજારનો ઇતિહાસ 16મી સદી જેટલો જૂનો છે. એવું માનવામાં આવે છે કે તે સમયે મણિપુરમાં ‘લાલુપ-કાબા’ (Lallup-Kaba) નામની પ્રથા હતી, જેમાં પુરુષોને ખેતી કે યુદ્ધ માટે લાંબા સમય સુધી ઘરની બહાર રહેવું પડતું હતું. આવી સ્થિતિમાં ઘર અને આર્થિક વ્યવસ્થા ચલાવવાની જવાબદારી મહિલાઓના ખભા પર આવી ગઈ. પરિણામે, મહિલાઓએ ખેતરમાં કામ કરીને અને પોતાની વસ્તુઓ વેચીને આ બજારની શરૂઆત કરી. સમય જતાં, આ નાનકડું બજાર વિકસીને આજે હજારો મહિલાઓના રોજગારનું માધ્યમ બની ગયું છે.
Ima Keithel: નિયમો અને વિશેષતાઓ
આ બજારના નિયમો અત્યંત કડક અને સ્પષ્ટ છે. અહીં માત્ર પરિણીત મહિલાઓ જ દુકાન ચલાવી શકે છે. નવા વેન્ડર (દુકાનદાર) બનવા માટે હાલની સદસ્યોની ભલામણ જરૂરી હોય છે, અને ઘણીવાર આ દુકાનો પેઢી દર પેઢી માતા પાસેથી પુત્રી કે અન્ય સંબંધીઓને વારસામાં મળે છે. બજારમાં પુરુષો ગ્રાહક તરીકે આવી શકે છે, પરંતુ તેઓ ત્યાં દુકાન ચલાવી શકતા નથી. તેઓ માત્ર સામાન ઉઠાવવા અથવા અન્ય મદદરૂપ કાર્યોમાં જ સામેલ થઈ શકે છે.
Ima Keithel: સામાજિક ક્રાંતિનું કેન્દ્ર
‘ઈમા કેથલ’ માત્ર આર્થિક પ્રવૃત્તિઓ પૂરતું સીમિત નથી. અંગ્રેજોના શાસનકાળ દરમિયાન, જ્યારે વિદેશી નીતિઓ લાદવામાં આવી હતી, ત્યારે આ મહિલાઓએ ‘નુપી લેન’ (Nupi Lan – Women’s War) નામનું એક મોટું આંદોલન છેડ્યું હતું. આ બજાર તે સમયે રાજકીય અને સામાજિક સમાચારોના આદાન-પ્રદાનનું મુખ્ય કેન્દ્ર પણ બન્યું હતું. આજે, 5,000 થી વધુ મહિલાઓ અહીં પરંપરાગત વસ્ત્રો, સ્થાનિક ફળો, શાકભાજી, હસ્તકલા અને મસાલા જેવી વસ્તુઓ વેચીને આત્મનિર્ભર બની રહી છે.
👉 આ સમાચાર વાચો:
Mumbai Airport Seizure। મુંબઈ એરપોર્ટ પર કસ્ટમ્સનો સપાટો બેંગકોકથી લાવેલી બેગમાંથી ૨૯ વિદેશી વન્યજીવો ઝડપાયા
