News Continuous Bureau | Mumbai
Babulnath Mandir: બાબુલનાથ મંદિર મુંબઈનું એક પ્રાચીન શિવ મંદિર ( Shiv Mandir ) છે. ગિરગાંવ ચોપાટી પાસે એક નાની ટેકરી પર આવેલું, તે શહેરના સૌથી જૂના મંદિરોમાંનું એક છે. બબુલના વૃક્ષના રૂપમાં શિવ આ મંદિરના મુખ્ય દેવતા છે. ભક્તો મંદિરે ચઢીને શિવલિંગના દર્શન કરે છે અને શિવના ( Lord Shiv ) આશીર્વાદ લે છે. બાબુલનાથ મંદિર એક નાની ટેકરી પર આવેલું ચૂનાના પત્થર અને આરસની બનેલી સુંદર, જટિલ કોતરણીવાળી ઇમારત છે. હાલનું મંદિર 1890માં બંધાયું હતું. લોકો અહીં લાંબા સમય સુધી રોકાય છે અને પ્રાર્થના કરે છે. પ્રથમ મંદિર 18મી સદીમાં બનાવવામાં આવ્યું હતું.
Babulnath Mandir: જાણો અહીં બાબુલનાથ મંદિર વિશે કેટલાક મનોરંજક તથ્યો..
1. લગભગ 300 વર્ષ પહેલાં (1700-80 ની વચ્ચે) મલબાર હિલ્સ પાસેની મોટાભાગની જમીન ઝવેરી પાંડુરંગની માલિકીની હતી. કહેવાય છે કે આ ઝવેરી પાસે ઘણી ગાયો પણ હતી. પાંડુરંગે ગાયોની સંભાળ રાખવા માટે એક ગોવાળ રાખ્યો હતો. જેનું નામ બાબુલ હતું. તમામ ગાયોમાં કપિલા ગાય સૌથી વધુ દૂધ આપતી હતી. જ્યારે ઝવેરી બાબુલને આનું કારણ પૂછ્યું તો તેણે કહ્યું કે કપિલા ચર્યા પછી એક ચોક્કસ જગ્યાએ જાય છે અને ત્યાં દૂધ આપે છે. આ દિવસે સુવર્ણકારે તેના માણસોને કપિલા જે જગ્યાએ દૂધ આપે છે તે જગ્યા ખોદવાનો આદેશ આપ્યો. તે પછી ત્યાંથી એક કાળું સ્વયં પ્રગટ શિવલિંગ નીકળ્યું. આ મંદિર ‘બાબુલનાથ મંદિર’ તરીકે જાણીતું બન્યું. આ નામ આજે પણ પ્રચલિત છે.
2. આ મંદિરના દર્શન કરવા ઘણા ભક્તો આવે છે. અહીંના સ્તંભો અને દિવાલો પર સુંદર કોતરણી કરવામાં આવી છે, જે પ્રવાસીઓ માટે આકર્ષણનું કેન્દ્ર છે. મંદિરમાં સ્થાપિત પ્રતિમાઓને જોઈને તે સમયના કલાકારોના અદ્ભુત ચિત્રોનો અનુભવ થાય છે. મંદિરની દિવાલો ઉત્કૃષ્ટ ચિત્રોથી શણગારેલી છે.
3. બાબુલનાથ મંદિરની આસપાસ ફરવા માટે ઘણી જગ્યાઓ છે જેમ કે હેંગિંગ ગાર્ડન, બાણગંગા, વાળકેશ્વર મંદિર, ચોપાટી, કમલા નેહરુ પાર્ક.
આ સમાચાર પણ વાંચો: Narmada Pushkaram: 1 મે થી 12 દિવસ માટે નર્મદા પુષ્કરમ ઉત્સવનું થશે ભવ્ય આયોજન
4. બાબુલનાથ મંદિરમાં દર સોમવારે પૂજાનો વિશેષ હેતુ હોય છે. દર્શન માટે ભક્તોની લાંબી કતારો જોવા મળે છે.
5. બાબુલનાથ મંદિર તેના અનોખા નામને કારણે ચર્ચામાં છે. મંદિરને બાબુલનાથ ( Babulnath ) નામ આપવા પાછળ ઘણી અનોખી કથાઓ કહેવામાં આવે છે. મંદિરના પૂજારી અને સ્થાનિક નાગરિકો પણ આ માહિતી આપે છે. તેના વિશે કેટલીક પૌરાણિક કથાઓ પણ કહેવામાં આવે છે.
6. દર વર્ષે મહાશિવરાત્રી પર અહીં મોટો ઉત્સવ થાય છે. તે સમયે મંદિરમાં લાખો ભક્તો આવે છે.
7. આ મંદિરમાં એક શિવલિંગ ( Shivling ) અને 4 મૂર્તિઓ છે. જે 18મી સદીમાં મળી આવ્યા હતા. હિંદુ રાજા ભીમદેવે 12મી સદીમાં આ મૂર્તિઓની પુજા કરનાર પ્રથમ વ્યક્તિ હતા. જેમાંથી એક મૂર્તિ તોડીને દરિયામાં ફેંકી દેવામાં આવી. આથી મંદિરમાં હવે શિવલિંગ અને ગણપતિ, હનુમાન અને દેવી પાર્વતીની મૂર્તિઓ હાજર છે.
8. આ મંદિર વાસ્તુકલાનું ઉત્તમ ઉદાહરણ છે. મંદિરમાં પ્રવેશતા પહેલા ઘૂંટણ અને ખભા ઢાંકતા કપડાં પહેરવા પડે છે.
9. મંદિર સુધી પહોંચવા માટે લિફ્ટ હોવા છતાં અનેક સીડીઓ ચઢવી પડે છે.
10. આ મંદિર મલબાર હિલ ( Malabar Hill ) વિસ્તારમાં બાબુલનાથ રોડ પર બોમ્બે ઇન્ટરનેશનલ સ્કૂલથી રસ્તાની સામે છે. ચૌપાટી બીચથી મંદિર સુધી પહોંચવામાં 10 મિનિટ લાગે છે, જ્યારે નજીકનું રેલ્વે સ્ટેશન, ગ્રાન્ટ રોડ, 15 મિનિટ દૂર છે. ફોર્ટ વિસ્તારમાંથી ટેક્સી દ્વારા 10 મિનિટ લાગે છે.
આ સમાચાર પણ વાંચો: UPSC: યુનિયન પબ્લિક સર્વિસ કમિશને ભારતીય વન સેવા પરીક્ષા, 2023નું અંતિમ પરિણામ જાહેર કર્યું
બાબુલનાથ મંદિર મંગળવારથી રવિવાર સુધી સવારે 5 થી 10:30 સુધી અને સોમવારે સવારે 4:30 થી 11:30 સુધી ખુલ્લું રહે છે.
બબુલના વૃક્ષના સ્વામી ભગવાન શિવ છે. તેને અરબી અને ઇજિપ્તીયન બાવળનું ઝાડ પણ કહેવામાં આવે છે. આ છોડનો ઉપયોગ દક્ષિણ એશિયા, મધ્ય પૂર્વ અને આફ્રિકામાં હજારો વર્ષોથી કરવામાં આવે છે. તેના રસને ગમ અરેબીક તરીકે પણ ઓળખવામાં આવે છે. તેનો ઉપયોગ ખાદ્ય ઉત્પાદનથી લઈને પ્રિન્ટમેકિંગ સુધીના વિવિધ હેતુઓ માટે થાય છે.
