News Continuous Bureau | Mumbai
'સલામ બોમ્બે', 'મિસિપ્પી મસાલા', 'કામસૂત્ર' અને 'ધ નેમસેક' જેવી ફિલ્મો બનાવનાર ડાયરેક્ટર મીરા નાયર(Mira Nair) 15 ઓક્ટોબર, શનિવારે પોતાનો 65મો જન્મદિવસ(birthday) ઉજવી રહી છે. 1979માં આવેલી ડોક્યુમેન્ટ્રી 'જામા સ્ટ્રીટ મસ્જિદ જર્નલ'થી લઈને 2020માં રિલીઝ થયેલી ટીવી સિરીઝ 'ધ સ્યુટેબલ બોય' સુધી, મીરાએ ઘણી રાષ્ટ્રીય અને આંતરરાષ્ટ્રીય ફિલ્મો બનાવી અને ઘણા મોટા પુરસ્કારો(award) જીત્યા. આ દરમિયાન કેટલીક ફિલ્મો એવી હતી જે વિવાદાસ્પદ રહી હતી, જ્યારે કેટલીક ફિલ્મો એવી હતી જેને દર્શકોએ ઘણો પ્રેમ આપ્યો હતો. તે જ સમયે, એક એવી ફિલ્મ હતી જે સૌથી વધુ ચર્ચિત હતી પરંતુ કમનસીબે બની શકી ન હતી. તો ચાલો જાણીએ તેના ફિલ્મી કરિયર સાથે જોડાયેલી કેટલીક વાતો…
મીરાનો જન્મ ઓડિશાના(odisha) રાઉરકેલામાં થયો હતો. આ પછી તેણે પોતાનો પ્રારંભિક અભ્યાસ દિલ્હીમાં (Delhi)પૂર્ણ કર્યો જ્યાંથી તેણે શિમલા (shimla)જઈને શાળાનો અભ્યાસ ચાલુ રાખ્યો. શાળાના દિવસોથી જ મીરાનો રસ સાહિત્યમાં હતો. બાદમાં તેણે હાર્વર્ડ યુનિવર્સિટીમાં જઈને પોતાનો અભ્યાસ પૂર્ણ કર્યો અને ત્યાં પહોંચ્યા પછી તેણે અભિનયને પોતાનો શોખ બનાવી લીધો.શરૂઆતમાં મીરાને અભિનયમાં(acting) રસ હતો. તેમણે બંગાળી કલાકાર બાદલ સરકાર દ્વારા લખાયેલા અનેક નાટકોમાં અભિનય (play)કર્યો હતો. આ પછી તેની ફિલ્માંકનમાં રસ જાગ્યો અને તેણે નાની નાની ડોક્યુમેન્ટ્રી બનાવવાનું શરૂ કર્યું. પહેલા તેણે 'જામા મસ્જિદ સ્ટ્રીટ જનરલ' નામની બ્લેક એન્ડ વ્હાઇટ ફિલ્મ બનાવી. 18 મિનિટની આ ફિલ્મમાં મીરાએ જૂની દિલ્હીની(Delhi) વાર્તા સંભળાવી છે. 1982માં રીલિઝ થયેલી તેમની બીજી ડોક્યુમેન્ટ્રી 'સો ફાર ફ્રોમ ઈન્ડિયા'ને અમેરિકન ફિલ્મ ફેસ્ટિવલમાં બેસ્ટ ડોક્યુમેન્ટરીનો એવોર્ડ(documentary award) આપવામાં આવ્યો હતો.ઘણી ડોક્યુમેન્ટરી ફિલ્મો કર્યા પછી, મીરાએ 1983 માં તેની પ્રથમ ફીચર ફિલ્મ 'સલામ બોમ્બે'ની(Salaam Bombay) વાર્તા લખવાનું શરૂ કર્યું. આ ફિલ્મ બોક્સ ઓફિસ પર કંઈ કમાલ ન કરી શકી પરંતુ તેણે 23 ઈન્ટરનેશનલ એવોર્ડ (international award)જીતીને રેકોર્ડ બનાવ્યો. આ ફિલ્મે કાન્સ ફિલ્મ ફેસ્ટિવલમાં પુરસ્કારો પણ જીત્યા હતા અને ઓસ્કારમાં શ્રેષ્ઠ વિદેશી ભાષાની ફિલ્મ કેટેગરીમાં નામાંકિત થઈ હતી. દિવંગત અભિનેતા ઈરફાન ખાને પણ આ ફિલ્મમાં એક નાનકડી ભૂમિકા ભજવી હતી.
આ સમાચાર પણ વાંચો : શું ફ્લાઇટમાં શુભમન ગિલ સાથે બેઠી હતી સારા અલી ખાન-આ 2 વીડિયોથી ગરમાયું અફવાઓનું બજાર
1996 માં, મીરાએ 'કામસૂત્રઃ અ ટેલ ઓફ લવ' બનાવી જે એક ઐતિહાસિક કામુક રોમાંસ ફિલ્મ (romance film)હતી. આ ફિલ્મમાં બોલિવૂડ અભિનેત્રી રેખાએ સેક્સ ગુરુની ભૂમિકા ભજવી હતી. રેખાની આ પહેલી અંગ્રેજી ફિલ્મ હતી. જોકે, નગ્નતા અને બોલ્ડ સીન્સને કારણે ભારતમાં(India) આ ફિલ્મ પર પ્રતિબંધ મૂકવામાં આવ્યો હતો.તમને જાણીને નવાઈ લાગશે કે 2007માં જ્યારે મીરા 'ધ નેમસેક' ડિરેક્ટ કરી રહી હતી, ત્યારે તેને 'હેરી પોટર' સિરીઝની પાંચમી ફિલ્મ 'હેરી પોટર એન્ડ ધ ઓર્ડર ઑફ ધ ફોનિક્સ' ડિરેક્ટ કરવાની ઑફર મળી હતી, પરંતુ તેને તે ઠુકરાવી દીધી હતી.2008માં, એવી ચર્ચા હતી કે મીરા હોલીવુડની ફિલ્મ 'પાઇરેટ્સ ઓફ ધ કેરેબિયન' ફેમ જોની ડેપ(Johny dep) અને હિન્દી ફિલ્મ મેગાસ્ટાર અમિતાભ બચ્ચનને(Amitabh Bachchan) એકસાથે ચમકાવતી ફિલ્મ બનાવવા જઈ રહી છે. ફિલ્મનું નામ હતું 'શાંતારામ' જે સત્ય ઘટનાઓ પર લખાયેલી નવલકથા પર આધારિત હતી. શાંતારામની વાર્તા એક બેંક લૂંટારા વિશે હતી જે ઓસ્ટ્રેલિયાથી મુંબઈ આવ્યા બાદ ફસાઈ જાય છે. જોની ડેપ પોતે આ ફિલ્મના નિર્માતા બનવા તૈયાર હતા. ફિલ્મનું શૂટિંગ ફેબ્રુઆરી 2008માં શરૂ થવાનું હતું, પરંતુ લેખકોની હડતાળને કારણે ફિલ્મ સપ્ટેમ્બર સુધી સ્થગિત કરવામાં આવી હતી. પછી આ ફિલ્મ એક યા બીજા કારણોસર સ્થગિત થતી રહી અને આખરે આ ફિલ્મ બની જ નહીં.
