News Continuous Bureau | Mumbai
અમેરિકાના (America) પૂર્વ રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે (Donald Trump) તાજેતરમાં પાકિસ્તાન (Pakistan) સાથે એક મોટો વેપાર સોદો (Trade Deal) જાહેર કર્યો છે, જેમાં એક અમેરિકી (US) કંપની પાકિસ્તાનમાં (Pakistan) “વિશાળ તેલ ભંડાર” (Massive Oil Reserves)ની શોધ કરશે. ટ્રમ્પે (Donald Trump) એવો પણ ઈશારો કર્યો કે એક દિવસ પાકિસ્તાન (Pakistan) ભારતને (India) પણ તેલ વેચી શકે છે. આ જાહેરાતને ભારત (India) પરના સીધા પ્રહાર તરીકે જોવામાં આવી રહી છે.
પાકિસ્તાને (Pakistan) ભૂતકાળમાં ઘણી વખત આવા “વિશાળ તેલ ભંડાર” (Massive Oil Reserves) મળ્યા હોવાનો દાવો કર્યો છે. સપ્ટેમ્બર 2024માં, પાકિસ્તાનના (Pakistan) એક મોટા મીડિયા (Media) ગ્રુપે પણ આવા જ એક સમાચાર પ્રકાશિત કર્યા હતા, જેમાં કહેવામાં આવ્યું હતું કે દેશમાં મોટા તેલ ભંડાર (Oil Reserves) મળ્યા છે. જોકે, આ રિપોર્ટમાં એ પણ ઉલ્લેખ કરવામાં આવ્યો હતો કે આ તેલ કાઢવાની પ્રક્રિયામાં ઓછામાં ઓછા ત્રણ વર્ષ લાગશે અને $5 બિલિયનનો ખર્ચ થશે.
શું આ એક મોટું કૌભાંડ (Scam) છે?
આ કથિત તેલ ભંડારની શોધ પાછળ એક સંભવિત કૌભાંડ (Scam) છુપાયેલું હોઈ શકે છે. 2018માં પણ પાકિસ્તાની (Pakistani) મીડિયા (Media) દ્વારા આવા જ સમાચાર ફેલાવવામાં આવ્યા હતા. ત્યારે ઘણા રોકાણકારોનો (Investors) વિશ્વાસ જીતીને મહિનાઓ સુધી ખોદકામ કરવામાં આવ્યું, પરંતુ કંઈ મળ્યું નહીં. તે સમયે કરોડો ડોલર (Dollars) વેડફાઈ ગયા હતા, પરંતુ પાકિસ્તાનના (Pakistan) કેટલાક ઉચ્ચ વર્ગના લોકોએ આ કૌભાંડ (Scam) દ્વારા પોતાના ખિસ્સા ભર્યા હતા.
આ સમાચાર પણ વાંચો : India Russia Friendship:રશિયા સાથે ભારતની દોસ્તી અતૂટ: ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પની કાર્યવાહીથી ભારત ચીન-રશિયા ગઠબંધન તરફ વળી શકે છે
પાકિસ્તાનના (Pakistan) દાવાઓ અને વાસ્તવિકતા
પાકિસ્તાનના (Pakistan) દાવાઓ વાસ્તવિકતાથી ઘણા દૂર છે. વિવિધ અહેવાલો મુજબ, પાકિસ્તાન પાસે સાબિત તેલ ભંડાર (Proven Oil Reserves) માત્ર 234 થી 353 મિલિયન બેરલ છે, જે વિશ્વના કુલ ભંડારના માત્ર 0.021% છે. તેની સરખામણીમાં, ભારત (India) પાસે 4.8 થી 5 અબજ બેરલનો સાબિત ભંડાર છે, જે પાકિસ્તાન કરતાં લગભગ 14 ગણો વધારે છે. પાકિસ્તાન (Pakistan) પોતાની જરૂરિયાતના 85% તેલની આયાત (Import) કરે છે.
ભૂસ્તરશાસ્ત્રીય સર્વેક્ષણોમાં સંભવિત ભંડાર હોવાના સંકેતો મળ્યા હોવા છતાં, કોઈ પણ કોમર્શિયલ (Commercial) ડ્રિલિંગથી તેલ મળ્યું નથી. પાકિસ્તાન (Pakistan) દ્વારા કરવામાં આવેલા અગાઉના પ્રયાસો, જેમ કે 2019માં “કેકરા-1” (Kekra-1) ડ્રિલિંગ પ્રોજેક્ટ, નિષ્ફળ રહ્યા છે.
ટ્રમ્પનો (Trump) નિર્ણય અને તેનું રાજકીય પાસું
ટ્રમ્પનો (Donald Trump) આ નિર્ણય એક રાજકીય દાવપેચ (Political Maneuver) હોઈ શકે છે. આનાથી તેઓ ચીન (China) પર પાકિસ્તાનની (Pakistan) નિર્ભરતા ઘટાડી શકે છે અને ભારત (India) પર વેપાર સમજૂતી (Trade Deal) માટે દબાણ કરી શકે છે. જોકે, આ કૌભાંડની (Scam) સંભાવનાઓ અને પાકિસ્તાનના (Pakistan) અગાઉના નિષ્ફળ પ્રયાસોને જોતા, આ સોદાના પરિણામો શું હશે તે કહેવું મુશ્કેલ છે. આ ઘટનાક્રમ દર્શાવે છે કે આંતરરાષ્ટ્રીય સંબંધોમાં રાજકીય દબાણ અને આર્થિક હિતો એકબીજા સાથે કેવી રીતે જોડાયેલા છે.
