News Continuous Bureau | Mumbai
NASA અમેરિકા અને ચીન વચ્ચે ચાલી રહેલા વેપારી તણાવની અસર હવે અવકાશ ક્ષેત્રે પણ જોવા મળી રહી છે. નાસા એ એક મોટો નિર્ણય લઈને માન્ય વિઝા ધરાવતા ચીની નાગરિકોને તેમના અવકાશ કાર્યક્રમોમાં ભાગ લેવા પર પ્રતિબંધ મૂક્યો છે. આ નિર્ણયને ચીન માટે એક મોટો આંચકો માનવામાં આવે છે, કારણ કે હવે ચીની નાગરિકો કોઈપણ સ્વરૂપમાં નાસામાં કામ કરી શકશે નહીં. આ પગલું અમેરિકાના પૂર્વ રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પના ચીન વિરોધી વલણના ભાગરૂપે લેવામાં આવ્યું હોવાનું કહેવાય છે.
નાસાએ શા માટે લીધો આ નિર્ણય?
નાસા ના પ્રેસ સચિવ બેથની સ્ટીવન્સ એ જણાવ્યું કે આ એક આંતરિક કાર્યવાહી છે, જેનો હેતુ નાસાના કાર્યની સુરક્ષા સુનિશ્ચિત કરવાનો છે. આ કાર્યવાહીમાં નાસાની સુવિધાઓ, સામગ્રી અને નેટવર્ક્સ સુધી ચીની નાગરિકોની ભૌતિક અને સાયબર પહોંચને મર્યાદિત કરવાનો સમાવેશ થાય છે. અગાઉ, ચીની નાગરિકોને કોન્ટ્રાક્ટર અથવા સંશોધનમાં યોગદાન આપનાર વિદ્યાર્થી તરીકે કામ કરવાની પરવાનગી હતી, પરંતુ હવે તેમને અચાનક આઇટી સિસ્ટમ્સ માંથી દૂર કરવામાં આવ્યા છે અને બેઠકોમાં ભાગ લેવાથી પણ રોકવામાં આવ્યા છે.
અમેરિકા અને ચીન વચ્ચે અવકાશ સ્પર્ધા
અમેરિકા અને ચીન બંને ચંદ્ર પર પોતાનું અવકાશ મિશન મોકલવા માટે સ્પર્ધા કરી રહ્યા છે. નાસા તેના આર્ટેમિસ કાર્યક્રમ હેઠળ 2027 સુધીમાં અવકાશયાત્રીઓને ચંદ્ર પર મોકલવા માંગે છે, જોકે આ મિશનના ખર્ચમાં વધારો થયો છે અને સમયમર્યાદા પણ પાછળ ધકેલાઈ રહી છે. બીજી તરફ, ચીન 2030 સુધીમાં તેના ટાયકોનોટ્સને (taikonauts) ચંદ્ર પર પહોંચાડવાનું લક્ષ્ય ધરાવે છે અને તેનું કામ સમયપત્રક મુજબ ચાલી રહ્યું છે. નાસાના કાર્યકારી વડા સીન ડફી એ તાજેતરમાં જણાવ્યું હતું કે “આપણે અત્યારે બીજી અવકાશ સ્પર્ધામાં છીએ. ચીન આપણા પહેલા ચંદ્ર પર પાછા ફરવાનો પ્રયાસ કરી રહ્યું છે, પરંતુ આવું નહીં થાય. અમેરિકાએ ભૂતકાળમાં પણ અવકાશનું નેતૃત્વ કર્યું છે અને ભવિષ્યમાં પણ કરતું રહેશે.”
આ સમાચાર પણ વાંચો : Fast Track Immigration: વિદેશ યાત્રા કરતા લોકો માટે સારા સમાચાર, હવે લખનૌ સહિત દેશના 13 એરપોર્ટ પર ફાસ્ટ ટ્રેક ઇમિગ્રેશન સેવા ઉપલબ્ધ
મંગળ ગ્રહ પર પણ સ્પર્ધા
ટ્રમ્પ વહીવટીતંત્રે તેના બજેટ પ્રસ્તાવ દ્વારા યુરોપિયન સ્પેસ એજન્સી સાથેના સંયુક્ત પ્રોજેક્ટ – મંગળ પરથી નમૂનાઓ પરત લાવવાનું મિશન – રદ કરવાનો સંકેત આપ્યો છે. આ ક્ષેત્રે પણ ચીન પ્રથમ દેશ બનવાનો પ્રયાસ કરી રહ્યું છે. ચીન 2028માં એક રોબોટિક મિશન શરૂ કરશે અને 2031 સુધીમાં ત્યાંથી પથ્થરો પરત લાવવાનું લક્ષ્ય ધરાવે છે.
