News Continuous Bureau | Mumbai
Teesta River Project તીસ્તા નદીના જળ વ્યવસ્થાપન પ્રોજેક્ટ માટે બાંગ્લાદેશે ચીન પાસેથી મદદ માંગતા ભારતીય સુરક્ષા તંત્રમાં એલર્ટ જાહેર કરવામાં આવ્યું છે, કારણ કે આ વિસ્તાર ભારતની ‘ચિકન નેક’ (Chicken’s Neck) કહી શકાય તેવી વ્યૂહાત્મક રીતે સંવેદનશીલ ભૂમિની ખૂબ નજીક છે.
Teesta River Project – શા માટે ભારત માટે આ ગંભીર ચિંતાનો વિષય છે?
તીસ્તા નદી (Teesta River) પશ્ચિમ બંગાળ અને સિક્કિમમાંથી પસાર થઈને બાંગ્લાદેશમાં પ્રવેશ કરે છે. બાંગ્લાદેશના આ પ્રોજેક્ટમાં ચીનનો પ્રવેશ એટલે કે ભારતની ‘સિલીગુડી કોરિડોર’ (Siliguri Corridor) જેને ‘ચિકન નેક’ તરીકે ઓળખવામાં આવે છે, તેની ખૂબ નજીક ચીની ઈન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર અને ટેકનિકલ હાજરી વધવી. આ કોરિડોર ભારતની મુખ્ય ભૂમિને પૂર્વોત્તર રાજ્યો સાથે જોડે છે, તેથી અહીં કોઈપણ વિદેશી શક્તિની વધતી હાજરી ભારતની રાષ્ટ્રીય સુરક્ષા માટે મોટો પડકાર માનવામાં આવે છે.
Teesta River Project – ચીનનો વ્યૂહાત્મક એજન્ડા
ચીન હંમેશા ‘ડેટ ટ્રેપ ડિપ્લોમસી’ (Debt-trap diplomacy) દ્વારા પડોશી દેશોમાં પોતાનો પ્રભાવ વધારવાનો પ્રયાસ કરે છે. તીસ્તા પ્રોજેક્ટને બહાનું બનાવીને ચીન ભારતની સરહદની નજીક પોતાની નૌકાદળ અને દેખરેખ રાખવાની ક્ષમતા વિકસાવવા માંગે છે. ભારત લાંબા સમયથી આ વિસ્તારમાં ચીનની વધતી હિલચાલ પર નજર રાખી રહ્યું છે. તીસ્તા જળ વિવાદને કારણે બાંગ્લાદેશ અને ભારત વચ્ચે પણ મતભેદો રહ્યા છે, જેનો ચીન ફાયદો ઉઠાવી રહ્યું છે.
Teesta River Project – ભારત સરકારની તૈયારીઓ
ભારત સરકારે આ સ્થિતિને ગંભીરતાથી લઈને રાજદ્વારી સ્તરે બાંગ્લાદેશ સાથે વાતચીત તેજ કરી છે. ભારત પોતાની રીતે પણ તીસ્તા નદીના પાણીના વ્યવસ્થાપન માટે વૈકલ્પિક યોજનાઓ પર કામ કરી રહ્યું છે. સંરક્ષણ નિષ્ણાતોના મતે, જો ચીન આ પ્રોજેક્ટમાં સફળ થાય છે, તો તે ભારતની સુરક્ષા વ્યૂહરચના (Defense strategy) ને બદલવા માટે મજબૂર કરી શકે છે. ભારત અત્યારે બાંગ્લાદેશને સુરક્ષા અને આર્થિક વિકાસના ફાયદા સમજાવવાના પ્રયાસો કરી રહ્યું છે જેથી ચીની દખલગીરીને રોકી શકાય.
👉 આ સમાચાર વાચો:
El Nino Impact અલનીનોની અસર, મુંબઈમાં અતિવૃષ્ટિ તો ઉત્તર ભારતમાં દુષ્કાળ જેવો માહોલ..
