News Continuous Bureau | Mumbai
Banke Bihari Temple Vrindavan ઉત્તર પ્રદેશના પવિત્ર ધામ વૃંદાવનમાં સ્થિત જગપ્રસિદ્ધ શ્રી બાંકે બિહારી મંદિર (Banke Bihari Temple) દેશવિદેશના લાખો શ્રદ્ધાળુઓની આસ્થાનું મોટું કેન્દ્ર છે. સામાન્ય રીતે તમામ મંદિરોમાં ભક્તો કલાકો સુધી પ્રભુની મૂર્તિ સામે ઊભા રહીને દર્શન કરી શકે છે, પરંતુ બાંકે બિહારી મંદિરમાં સતત એકીટશે ઠાકોરજીના દર્શન કરવા પર મનાઈ છે. અહીં દર એકબે મિનિટે ગર્ભગૃહની સામે પડદો પાડી દેવામાં આવે છે, જેને ‘ઝાંખી દર્શન’ (Jhankhi Darshan) તરીકે ઓળખવામાં આવે છે. આ અનોખી પરંપરા પાછળ એક અત્યંત રસપ્રદ અને રહસ્યમય આધ્યાત્મિક માન્યતા જોડાયેલી છે.
Banke Bihari Temple Vrindavan – સ્વામી હરિદાસજીની ભક્તિ અને બાંકે બિહારીનું પ્રાગટ્ય
માન્યતા અનુસાર સંગીત સમ્રાટ તાનસેનના ગુરુ અને પરમ કૃષ્ણભક્ત સ્વામી હરિદાસજી (Swami Haridas) ની અનન્ય ભક્તિ અને આરાધનાથી પ્રસન્ન થઈને નિધિવનમાં ઠાકોરજી સાક્ષાત પ્રગટ થયા હતા. બાંકે બિહારીજીની આ મૂર્તિ અત્યંત મોહક, જીવંત અને આકર્ષક માનવામાં આવે છે. પૌરાણિક માન્યતા છે કે ઠાકોરજીની દિવ્ય આંખોમાં એવું અલૌકિક આકર્ષણ અને સંમોહન છે કે જો કોઈ સાચો ભક્ત તેમની આંખોમાં આંખો પરોવીને સતત એકીટશે જોઈ રહે, તો તે પોતાની સુધબુધ ગુમાવી બેસે છે અથવા સ્વયં ઠાકોરજી ભક્તના પ્રેમવશ થઈને તેની પાછળ ચાલ્યા જાય છે.
Banke Bihari Temple Vrindavan – ભક્ત સાથે ઠાકોરજીના ચાલ્યા જવાની ઐતિહાસિક કથા
આ પરંપરા પાછળ એક પ્રાચીન લોકવાયકા પ્રચલિત છે. વર્ષો પહેલાં એક ભક્ત વૃંદાવન દર્શનાર્થે આવ્યો હતો અને બાંકે બિહારીજીના રૂપ પર એટલો મોહિત થઈ ગયો કે તે સતત એકીટશે પ્રભુ સામે જોતો રહ્યો. ભક્તના અપ્રતિમ સ્નેહથી બંધાઈને ઠાકોરજીનું વિગ્રહ સ્વરૂપ તેના પ્રેમમાં પાછળ-પાછળ તેના ગામ સુધી પહોંચી ગયું હતું. જ્યારે સવારે પૂજારીઓએ ગર્ભગૃહ ખાલી જોયું ત્યારે ભારે ચકચાર મચી ગઈ હતી. બાદમાં સ્વામી હરિદાસજીની પ્રાર્થના અને આજીજી બાદ પ્રભુ પુનઃ મંદિરમાં બિરાજમાન થયા હતા. આ ઘટના પછી નિયમ બનાવવામાં આવ્યો કે પ્રભુ કોઈ ભક્તના પ્રેમવશ થઈને મંદિર છોડી ન જાય તે માટે દર બે મિનિટે પડદો પાડી દેવામાં આવે છે.
Banke Bihari Temple Vrindavan – બાળ સ્વરૂપની રક્ષા અને ઝાંખી દર્શનની પ્રથા
પુષ્ટિમાર્ગીય અને વૈષ્ણવ પરંપરા (Vaishnav Tradition) મુજબ શ્રી બાંકે બિહારીજીને એક નાના સુકુમાર બાળ સ્વરૂપ (Child Form) તરીકે પૂજવામાં આવે છે. એવી પણ માન્યતા છે કે હજારો ભક્તોની ભીડમાંથી આવતી નજર કે પ્રભાવથી પ્રભુને નજર ન લાગે અને તેઓ થાકી ન જાય તે માટે તેમને ક્ષણિક વિશ્રામ આપવા સેવકો દ્વારા વારંવાર પડદો પાડવામાં આવે છે. આ ઝાંખી દર્શન પદ્ધતિને કારણે ભક્તોમાં પ્રભુના દર્શન કરવાની તાલાવેલી અને ઉત્સુકતા સતત જળવાઈ રહે છે, જે ભક્તિભાવને વધુ ગાઢ બનાવે છે.
👉 આ સમાચાર વાચો:
Air India Pilot Drug Test ગાંજો પીને એર ઈન્ડિયાનું વિમાન ઉડાવી રહ્યો હતો પાઈલટ? AAIBની તપાસમાં હચમચાવી દેતો ખુલાસો
