News Continuous Bureau | Mumbai
Pitru Paksha 2026 હિન્દુ ધર્મ અને સનાતન સંસ્કૃતિમાં પિતૃઓ પ્રત્યે કૃતજ્ઞતા વ્યક્ત કરવા માટે પિતૃપક્ષનું વિશેષ ધાર્મિક મહત્વ રહેલું છે. વર્ષ ૨૦૨૬માં પિતૃપક્ષનો પ્રારંભ ૨૬ સપ્ટેમ્બર (ભાદરવી પૂર્ણિમા)થી થઈને ૧૦ ઓક્ટોબર (સર્વપિતૃ અમાસ) સુધી રહેશે. શાસ્ત્રો મુજબ જે સ્વજનનું અવસાન જે તિથિએ થયું હોય, પિતૃપક્ષમાં તે જ તિથિએ તેમનું શ્રાદ્ધ, તર્પણ અને પિંડદાન કરવાનો નિયમ છે.
Pitru Paksha 2026 – તિથિ અનુસાર શ્રાદ્ધ તર્પણનું સંપૂર્ણ કેલેન્ડર
વૈદિક પંચાંગ (Vedic Panchang) અનુસાર ૧૬ દિવસના પિતૃપક્ષ દરમિયાન દરેક દિવસનું આગવું મહત્વ હોય છે. ૨૬ સપ્ટેમ્બરે પૂર્ણિમા શ્રાદ્ધ સાથે આ મહાપર્વનો પ્રારંભ થશે. ત્યારબાદ પડવો (પ્રતિપદા)થી લઈને અમાસ સુધી ક્રમશઃ તમામ તિથિઓનું પાલન કરવામાં આવશે. જે પૂર્વજોનું દેહાવસાન જે ગુજરાતી કે હિન્દુ પંચાંગ તિથિએ થયું હોય, તેમના માટે તે જ દિવસે કુતુપ મુહૂર્ત (Kutup Muhurat) અથવા અપરાહ્ન કાળ (Aparahna Kaal) દરમિયાન તર્પણ કર્મ સંપન્ન કરવામાં આવે છે, જેનાથી પિતૃદોષ (Pitru Dosha) નું નિવારણ થાય છે અને પરિવારને આશીર્વાદ મળે છે.
Pitru Paksha 2026 – વિશેષ પૂર્વજો માટે નિર્ધારિત તિથિઓના નિયમો
શાસ્ત્રોક્ત પરંપરા મુજબ અમુક ચોક્કસ પૂર્વજો માટે વિશેષ તિથિઓ નિર્ધારિત કરવામાં આવી છે. પાંચમની તિથિએ અપરિણીત મૃત્યુ પામેલા લોકોનું શ્રાદ્ધ થાય છે. નવમી તિથિને ‘માતૃ નવમી’ (Matru Navami) તરીકે ઓળખવામાં આવે છે, જે દિવસે માતા, દાદી, નાની કે પરિવારની સુહાગન મહિલાઓનું શ્રાદ્ધ કરવામાં આવે છે. જો કોઈ સાધુ કે સંન્યાસી પૂર્વજ હોય તો તેમનું શ્રાદ્ધ બારસ (દ્વાદશી)ના રોજ થાય છે. જ્યારે અકસ્માત, શસ્ત્રઘાત કે અકાળ મૃત્યુ (Unhonored or Accidental Death) પામેલા વ્યક્તિઓનું શ્રાદ્ધ ચૌદશ (ચતુર્દશી)ના દિવસે કરવાનો સ્પષ્ટ વિધાન છે.
Pitru Paksha 2026 – સર્વપિતૃ અમાસનું મહત્વ અને પિંડદાન વિધિ
પિતૃપક્ષનો અંતિમ દિવસ એટલે કે અમાસને સર્વપિતૃ અમાસ (Sarva Pitru Amavasya) અથવા મહાલય અમાસ કહેવામાં આવે છે. જે પિતૃઓની મૃત્યુતિથિ યાદ ન હોય અથવા વર્ષ દરમિયાન કોઈ કારણસર શ્રાદ્ધ કરવાનું ચૂકી ગયા હોય, તે તમામ જ્ઞાત અને અજ્ઞાત પૂર્વજોનું તર્પણ આ દિવસે કરી શકાય છે. શ્રાદ્ધ દરમિયાન બ્રાહ્મણ ભોજન, ગૌગ્રાસ (Cow Feeding), કાગવાસ (Crow Feeding) અને કૂતરા તેમજ કીડીઓને ખોરાક આપવાનું વિશેષ પુણ્ય માનવામાં આવે છે, જેનાથી પિતૃતૃપ્તિ (Ancestral Peace) થાય છે.
👉 આ સમાચાર વાચો:
Nepal Rasuwa Flood Compensation રસુવામાં પૂરની તારાજી શું વિશ્વ વળતર ચૂકવશે? નેપાળે આંતરરાષ્ટ્રીય મંચ પર માંગી આર્થિક સહાય
