News Continuous Bureau | Mumbai
World Models & JEPA દુનિયાભરના એઆઈ એક્સપર્ટ્સનું માનવું છે કે ચેટજીપીટી (ChatGPT) જેવા વર્તમાન એઆઈ મોડેલ ભવિષ્યની મંજિલ નથી. હવે ‘વર્લ્ડ મોડેલ’ (World Model) અને ‘જેપા’ (JEPA) જેવી નવી ટેકનોલોજી પર કામ થઈ રહ્યું છે, જે એઆઈને વાસ્તવિક દુનિયાને સમજવા અને વધુ સારી રીતે નિર્ણય લેવામાં સક્ષમ બનાવી શકે છે.
World Models & JEPA – વર્તમાન એઆઈ શા માટે ‘સ્માર્ટ’ નથી?
આઈ (AI) ક્ષેત્રના દિગ્ગજ વૈજ્ઞાનિક યાન લેકુનનું કહેવું છે કે ચેટજીપીટી, ક્લાઉડ અને જેમિની જેવા લાર્જ લેંગ્વેજ મોડેલ (LLM) ભલે ઘણા કામ સારી રીતે કરી લેતા હોય, પરંતુ તેમને ખરેખર ‘સ્માર્ટ’ કહી શકાય નહીં. તેમના મતે આ મોડેલો માત્ર અગાઉથી શીખેલી માહિતીનું પુનરાવર્તન કરે છે. તેમની પાસે વાસ્તવિક દુનિયાને સમજવાની કે કોઈ પરિસ્થિતિ પાછળના કારણોનું વિશ્લેષણ કરવાની ક્ષમતા નથી. આ જ કારણે જટિલ અને વાસ્તવિક પરિસ્થિતિઓમાં તેમની મર્યાદાઓ સ્પષ્ટ દેખાય છે.
World Models & JEPA – શું છે જેપા (JEPA) અને તેની વિશેષતા?
મેટાના પૂર્વ ચીફ એઆઈ સાયન્ટિસ્ટ યાન લેકુન દ્વારા સ્થપાયેલી એએમઆઈ લેબ્સ (AMI Labs) ‘જ્વાઈન્ટ એમબેડિંગ પ્રેડિક્ટિવ આર્કિટેક્ચર’ એટલે કે ‘જેપા’ (JEPA) ટેકનોલોજી વિકસાવી રહી છે. આ મોડેલનો ઉદ્દેશ્ય માત્ર જવાબ આપવાનો નથી, પરંતુ વાસ્તવિક દુનિયાને સમજવાનો અને વિવિધ પરિસ્થિતિઓનું સચોટ આકલન કરવાનો છે. આ ક્ષમતાને કારણે જ એન્વિડિયા (Nvidia) અને જેફ બેઝોસ જેવી દિગ્ગજ કંપનીઓએ આ ટેકનોલોજીમાં એક અબજ ડોલરથી વધુનું રોકાણ કર્યું છે, જેથી ભવિષ્યના રોબોટ્સને વધુ બુદ્ધિશાળી બનાવી શકાય.
World Models & JEPA – રોબોટિક્સ અને ભવિષ્યની દિશા
વર્લ્ડ મોડેલ ટેકનોલોજી એઆઈને માનવીય સમજ જેવી શક્તિ આપશે. લેકુનનું માનવું છે કે ભવિષ્યના એઆઈ સિસ્ટમ્સ એ સમજશે કે કોઈ ઘટનાનું કારણ શું છે અને નિર્ણય લેવાથી શું પરિણામ આવી શકે છે. રોબોટિક્સમાં આ ટેકનોલોજી ક્રાંતિ લાવશે, કારણ કે હાલના મોડેલો ફક્ત ભાષા સમજે છે, વાસ્તવિક દુનિયા નહીં. ગુગલનું ‘ડ્રીમર મોડેલ’ પણ આ દિશામાં કામ કરી રહ્યું છે. જોકે, નિષ્ણાતો માને છે કે આ સિસ્ટમ ગમે તેટલી બુદ્ધિશાળી બને, અંતિમ દિશાનિર્દેશ તો મનુષ્યો જ આપશે, કારણ કે એઆઈ એક એવા સહાયક જેવું હશે જે તેના માલિક માટે કામ કરશે.
👉 આ સમાચાર વાચો:
Puja in running train ચાલતી ટ્રેનમાં પૂજાપાઠનો વીડિયો વાયરલ 3 લાખનું એડવાન્સ પેમેન્ટ અને સ્પેશિયલ કોચ, હનીમૂન ડેકોરેશન બાદ સેલૂન કોચને લઈને વિવાદ
