News Continuous Bureau | Mumbai
India Sugar Export Block વૈશ્વિક સ્તરે ખાંડના સૌથી મોટા ઉત્પાદક દેશોમાં સામેલ એવા ભારત માટે આગામી વર્ષો પડકારજનક સાબિત થઈ શકે છે. હવામાન નિષ્ણાતો દ્વારા આ વર્ષે અલનીનોની (El Nino) સક્રિયતાને કારણે દેશમાં સામાન્ય કરતાં ઓછો વરસાદ પડવાની આશંકા વ્યક્ત કરવામાં આવી છે. બીજી તરફ, પેટ્રોલિયમમાં બ્લેન્ડિંગ માટે ઇથેનોલની (Ethanol) વધતી માગને કારણે શેરડીનો મોટો જથ્થો ત્યાં વપરાઈ રહ્યો છે. આ બેવડી અસરને લીધે નિષ્ણાતોનું માનવું છે કે આગામી ઓછામાં ઓછા ત્રણ વર્ષ સુધી ભારત પાસે નિકાસ કરવા માટે વધારાનો ખાંડનો સ્ટોક બચે તેવી શક્યતા નહિવત છે.
India Sugar Export Block – દેશમાં ખાંડનો વપરાશ ઉત્પાદન કરતાં વધુ થવાનો અંદાજ
ભારતમાં શેરડીની ખેતીનો મોટો આધાર ચોમાસાના વરસાદ પર રહેલો છે. ચાલુ વર્ષે જૂન મહિનામાં ઘણી જગ્યાએ ઓછો વરસાદ નોંધાયો છે, જેના કારણે ખેડૂતો શેરડીના બદલે ઓછું પાણી માગતા સોયાબીન અને તુવેર જેવા પાકો તરફ વળી રહ્યા છે. ખાંડ ઉદ્યોગના અંદાજ અનુસાર, વર્ષ ૨૦૨૫-૨૬ ના ગાળામાં ભારતનું ખાંડ ઉત્પાદન ઘટીને આશરે ૨.૭૯ કરોડ ટન રહી શકે છે, જ્યારે દેશમાં વાર્ષિક ખાંડનો વપરાશ ૨.૮૫ કરોડ ટન જેટલો ઊંચો છે. આ સ્થિતિને કારણે ખાંડ મિલો પાસેનો બફર સ્ટોક ઘટીને ૩૫ લાખ ટન આસપાસ રહી જશે, જે છેલ્લા કેટલાક દાયકાઓમાં સૌથી નીચો સ્તર ગણાશે.
India Sugar Export Block – ઇથેનોલની માગ ૧૨ અબજ લીટરથી વધીને ૩૦ અબજ થશે
કેન્દ્ર સરકાર દ્વારા કાચા તેલની આયાત પરની નિર્ભરતા ઘટાડવા માટે પેટ્રોલમાં ઇથેનોલનું પ્રમાણ વધારવા પર ખાસ ભાર મૂકવામાં આવી રહ્યો છે. હાલમાં દેશમાં ઇથેનોલની વાર્ષિક માગ અંદાજે ૧૨ થી ૧૩ અબજ લીટર છે, જે આગામી વર્ષોમાં વધીને ૩૦ અબજ લીટર સુધી પહોંચી શકે છે. આ લક્ષ્યાંકને પૂરો કરવા માટે ખાંડ મિલો શેરડીના રસ અને મોલાસીસનો સીધો ઉપયોગ ઇથેનોલ બનાવવામાં કરી રહી છે. આ જ કારણે શેરડીનો મોટો હિસ્સો ખાંડના બદલે ગ્રીન ફ્યુઅલના ઉત્પાદનમાં ડાયવર્ટ થઈ રહ્યો છે, જે ખાંડની તંગીનું મુખ્ય કારણ બન્યું છે.
India Sugar Export Block – શું ભારતે ફરીથી વિદેશથી ખાંડ ખરીદવી પડશે?
વર્ષ ૨૦૨૨-૨૩ સુધી વૈશ્વિક સ્તરે ખાંડના બજારમાં ૧૦ ટકા હિસ્સો ધરાવતું અને વાર્ષિક ૬૮ લાખ ટન ખાંડની નિકાસ કરતું ભારત હવે ઘરેલું સપ્લાય જાળવી રાખવા માટે સંઘર્ષ કરી રહ્યું છે. સરકારની પ્રથમ પ્રાથમિકતા દેશની અંદર ખાંડની કિંમતો અંકુશમાં રાખવાની હોવાથી નિકાસ પરના પ્રતિબંધો યથાવત રહી શકે છે. નિષ્ણાતોના મતે, જો અલ-નીનોની અસર લાંબી ચાલી તો ભારતે ૨૦૧૬-૧૭ ની જેમ ફરી એકવાર વિદેશથી ખાંડ આયાત (Sugar Import) કરવાની નોબત આવી શકે છે. આ પૂર્વે ૨૦૦૯ અને ૨૦૧૦ માં ભારતની મોટી ખરીદીને કારણે આંતરરાષ્ટ્રીય બજારમાં ખાંડના ભાવો રેકોર્ડ સપાટીએ પહોંચી ગયા હતા.
👉 આ સમાચાર વાચો:
USIran Peace Talks Tension મિડલ ઈસ્ટમાં મોટો ભડકો; ટ્રમ્પની ચેતવણી બાદ પાકકતાર એક્ટિવ, સ્વિસ શાંતિ વાર્તા કેમ તૂટી? સામે આવ્યો મોટો ખુલાસો
