News Continuous Bureau | Mumbai

ઇતિહાસ માં દરેક દિવસ મહત્વપૂર્ણ છે. આ દિવસે બનેલી ઘટનાઓની અસર વર્તમાન અને ઈતિહાસ પર પણ પડે છે. આજનો દિવસ પણ અનેક રીતે ઐતિહાસિક છે. આ દિવસે મહારાણા પ્રતાપનો જન્મ થયો હતો. મહાત્મા ગાંધીના માર્ગદર્શક, 19મી સદીના ઉદાર રાજકીય વિચારકોની શૃંખલામાં એક મહત્વપૂર્ણ વિચારક તરીકે જાણીતા ગોપાલકૃષ્ણ ગોખલેનો જન્મ આ દિવસે થયો હતો. મહારાષ્ટ્રમાં ગરીબ અને બહુજન વર્ગ સુધી શિક્ષણનું જ્ઞાન પહોંચાડનાર કર્મવીર ભાખરાવ પાટીલનો આજે સ્મૃતિ દિવસ છે.

1540 : મહારાણા પ્રતાપનો જન્મ

સિસોદિયા વંશના મેવાડના રાજપૂત રાજા પ્રતાપ સિંહ ઉર્ફે મહારાણા પ્રતાપનો આજે જન્મદિવસ છે. તેમણે મુઘલ સામ્રાજ્યની વિસ્તરણવાદી નીતિઓનો સામનો કરવા માટે 1576માં હલ્દીઘાટીના યુદ્ધ સહિત મુઘલ સમ્રાટ અકબર સામે ઘણી મોટી લડાઈઓ લડ્યા હતા. હલ્દીઘાટના યુદ્ધમાં મહારાણા પ્રતાપ અને તેમની સેનાએ મુઘલ સેનાને હરાવી હતી. કમનસીબે, મહારાણા પ્રતાપે પીછેહઠ કરી. પછી 1582 માં, મહારાણા પ્રતાપે દિવેર ખાતે મુઘલ ચોકી પર હુમલો કર્યો અને કબજો કર્યો. આનાથી મેવાડમાં મુઘલ સેનાની તમામ 36 ચોકીઓ પર કબજો કરવામાં આવ્યો. આ પરાજય પછી અકબરે મેવાડ સામેનું લશ્કરી અભિયાન બંધ કરી દીધું. મરજીવોનો વિજય પ્રતાપ માટે ગર્વનો મુખ્ય મુદ્દો હતો.

1866: ભારતીય સ્વતંત્રતા સેનાની, મરાઠી સમાજ સુધારક ગોપાલ કૃષ્ણ ગોખલેનો જન્મ

કાનૂની રાજકારણ દ્વારા ભારતમાં બ્રિટિશ સામ્રાજ્ય સામે સ્વતંત્રતા સંગ્રામનો પાયો નાખનાર રાજકીય અને સામાજિક નેતાઓમાંના એક ગોપાલ કૃષ્ણ ગોખલે નો આજે જન્મદિવસ છે. તેઓ ભારતીય રાષ્ટ્રીય કોંગ્રેસના અગ્રણી નેતા અને ભારત સેવક સમાજના સ્થાપક હતા. ગોપાલ કૃષ્ણ ગોખલેને મહાત્મા ગાંધીના ગુરુ માનવામાં આવે છે. ગોપાલકૃષ્ણ ગોખલે 19મી સદીના ઉદાર રાજકીય ચિંતકોની સાંકળમાં એક મહત્વપૂર્ણ વિચારક તરીકે ઓળખાય છે.

તેમનો સ્પષ્ટ અભિપ્રાય હતો કે જો આપણે સામાજિક પરિવર્તન લાવવું હોય તો બંધારણીય માર્ગ પર ચાલવું જોઈએ. ગોપાલ કૃષ્ણ ગોખલે કટ્ટરવાદી વિચારસરણી અને પ્રત્યક્ષ પ્રતિકાર, સશસ્ત્ર ક્રાંતિમાં માનતા ન હતા. પરંતુ તેઓ અંગ્રેજોના ન્યાય, ઉદારતા, નિષ્પક્ષતા ની ભાવનામાં માનતા હતા. ગોપાલકૃષ્ણ ગોખલે એ ખરેખર રાજકારણને આધ્યાત્મિકતામાં નાખ્યું. ગોખલેના કહેવા પર, મહાત્મા ગાંધી એ સમગ્ર દેશનો પ્રવાસ કર્યો અને દેશમાં અહિંસક સત્યાગ્રહ ચળવળની સ્થાપના કરવામાં સફળ રહ્યા.

આ સમાચાર પણ વાંચો : હાર્ટ એટેક બન્યો જીવલેણ, ઉદ્ધવ ઠાકરેના આ સૌથી નજીકના નેતાનું થયું નિધન, ઠાકરે જૂથમાં શોકની લહેર..

1874: મુંબઈમાં પ્રથમ ઘોડાથી દોરેલી ટ્રામ શરૂ થઈ.

મુંબઈમાં ઘોડાથી ચાલતી ટ્રામ સેવા શરૂ થઈ. પ્રથમ ટ્રામ બોરીબંદર અને પાયધુની વચ્ચે ચાલી હતી. ઘોડાની ટ્રામોએ મુંબઈમાં ટ્રાફિકનું ચિત્ર બદલી નાખ્યું. પાછળથી ઘોડાથી દોરેલી ટ્રામને ઇલેક્ટ્રિક ટ્રામમાં રૂપાંતરિત કરવામાં આવી. 1873 માં, બોમ્બે ટ્રામવે કંપનીની સ્થાપના કરવામાં આવી હતી. આ ટ્રામવે કંપનીને મુંબઈ મ્યુનિસિપલ કોર્પોરેશન દ્વારા 20 વર્ષ માટે લાઇસન્સ આપવામાં આવ્યું હતું. ટ્રામ સેવા 20 ઘોડાગાડીઓ અને 200 ઘોડાઓ સાથે શરૂ થઈ. તે સમયે ટિકિટનો ભાવ ત્રણ આના હતો.

1928: સમાજવાદી મજૂર નેતા વસંત નીલકંઠ ગુપ્તેનો જન્મ.

વસંત નીલકંઠ ગુપ્તે મરાઠી સમાજવાદી મજૂર નેતા, લેખક અને સમાજવાદના વિદ્વાન હતા. તેમણે જીનીવા સત્રમાં સતત ત્રણ વખત ઈન્ટરનેશનલ લેબર ઓર્ગેનાઈઝેશનના પ્રતિનિધિ મંડળમાં ભારતીય કામદારોનું પ્રતિનિધિત્વ કર્યું હતું. તેઓ થોડા સમય માટે હિંદ મઝદૂર સભાના રાષ્ટ્રીય સચિવ પણ હતા. હિંદ મઝદૂર સભા દ્વારા મજૂર ચળવળના અભ્યાસ માટે સ્થાપવામાં આવેલી સંસ્થા મણિબેન કારા મજૂર સંસ્થાના તેઓ ડિરેક્ટર હતા. તેમણે મજૂર ચળવળને અનુરૂપ મરાઠી અને અંગ્રેજી ભાષાઓમાં પુસ્તકો અને નિબંધો લખ્યા.

1959: કર્મવીર ભાઉરાવ પાટીલનું અવસાન

ગરીબ અને બહુજન વર્ગ સુધી શિક્ષણનું જ્ઞાન પહોંચાડનાર કર્મવીર ભાખરાવ પાટીલનું આજે નિધન થયું છે. સામાન્ય લોકો સુધી શિક્ષણનો ફેલાવો કરવા માટે તેમણે ર્યોત શિક્ષણ સંસ્થાની સ્થાપના કરી. ભાખરાવે પછાત અને ગરીબ બાળકોને શિક્ષણ મેળવવા સક્ષમ બનાવવા માટે ‘કામવા વા શિકા’ યોજના શરૂ કરીને એક મહાન કાર્ય કર્યું. તેઓ મહાત્મા ફુલે દ્વારા સ્થાપિત સત્યશોદક સમાજના મહત્વપૂર્ણ સભ્ય હતા. તેમનું વ્યક્તિત્વ જાતિથી આગળ હતું. ભાઉરાવ પાટીલ મહાત્મા ફુલેના સત્ય-શોધક વિચારોથી પ્રભાવિત હતા. તેઓ જાણતા હતા કે શિક્ષણ વિના સમાજના સર્વાંગી વિકાસનો કોઈ ઉકેલ નથી. કર્મવીર ભાઉરાવ પાટીલે બહુજન સમાજમાં શિક્ષણનો પ્રચાર કરતા વિદ્યાર્થીઓમાં ભાઈચારો અને સમાનતા કેળવવા વિદ્યાર્થીઓમાં સમાનતા અને ભાઈચારાની સંસ્કૃતિ આપવાનો પ્રયાસ કર્યો હતો. ભાઉરાવે વિદ્યાર્થીઓને માત્ર ક્રમિક શિક્ષણ જ નહીં, સમાનતા, ભાઈચારો, શ્રમનું ગૌરવ, સામાજિક પ્રતિબદ્ધતા વગેરેના મૂલ્યો શીખવ્યા. કર્મવીર ભાખરાવ પાટીલને તેમના સામાજિક કાર્યો માટે પદ્મ ભૂષણના નાગરિક પુરસ્કારથી સન્માનિત કરવામાં આવ્યા હતા.

આ સમાચાર પણ વાંચો :  મુંબઈમાં પોલીસ એક મહિનામાં 40,000 કેબ અને ઓટો ડ્રાઈવરોને દંડિત કર્યા.

અન્ય મહત્વપૂર્ણ ઘટનાઓ:

1653: ઐતિહાસિક તાજમહેલનું નિર્માણ લગભગ 22 વર્ષ પછી પૂર્ણ થયું.

1936: ઇટાલીએ ઇથોપિયા સાથે જોડાણ કર્યું.

1955: પશ્ચિમ જર્મની નાટોમાં જોડાયું.

1986: એવરેસ્ટ સર કરનાર શેરપા તેલ સિંહ નોર્ગેનું અવસાન થયું