News Continuous Bureau | Mumbai
US Iran Tensions। પશ્ચિમ એશિયામાં (મિડલ ઈસ્ટ) ચાલી રહેલા ભયાનક તણાવ અને યુદ્ધની પરિસ્થિતિ વચ્ચે અમેરિકા અને ઈરાન વચ્ચે એક મોટા અને ઐતિહાસિક કરારને લઈને પડદા પાછળ (બેકચેનલ ડિપ્લોમસી) ગુપ્ત વાતચીત ખૂબ જ તેજ થઈ ગઈ છે. ઈરાનની સત્તાવાર ન્યૂઝ એજન્સી ના અહેવાલ અનુસાર, બંને દેશો આ યુદ્ધવિરામ અને શાંતિ સ્થાપવા માટે એકબીજાને ગુપ્ત સંદેશાઓ અને લેખિત પ્રસ્તાવો મોકલી રહ્યા છે. બીજી તરફ, આંતરરાષ્ટ્રીય ન્યૂઝ ચેનલ એ એક ઉચ્ચ ઈરાની અધિકારીના હવાલાથી દાવો કર્યો છે કે, બંને પક્ષો પરસ્પર સમજૂતીની ખૂબ જ નજીક પહોંચી ગયા છે. જો કે, રાજદ્વારી નિષ્ણાતોનું કહેવું છે કે વાટાઘાટો અંતિમ તબક્કામાં હોવા છતાં કરાર પર સત્તાવાર મહોર ક્યારે વાગશે તે કહેવું હજુ વહેલું ગણાશે.
મોહસિન નકવીનો ઈરાન પ્રવાસ અને હોર્મુઝની સામુદ્રધુની પર મંથન
આ મહત્વપૂર્ણ રાજદ્વારી હલચલ વચ્ચે અહેવાલો સામે આવ્યા છે કે, પાકિસ્તાનના કેન્દ્રીય મંત્રી મોહસિન નકવી હાલમાં ઈરાનના હાઈ-લેવલ પ્રવાસે પહોંચ્યા છે. તેઓ ત્યાં ઈરાની સત્તાવાળાઓ સાથે વૈશ્વિક વ્યાપાર માટે અત્યંત સંવેદનશીલ ગણાતી ‘હોર્મુઝની સામુદ્રધુની’ (Strait of Hormuz) ના વર્તમાન સુરક્ષા હાલાત અને જહાજોની અવરજવર અંગે વિસ્તૃત ચર્ચા કરી રહ્યા છે. આ ગુપ્ત અને દ્વિપક્ષીય વાટાઘાટો એવા સમયે થઈ રહી છે જ્યારે અમેરિકા પર પોતાના આધુનિક હથિયારોનો સ્ટોક જાળવી રાખવાનું ભારે સૈન્ય અને આર્થિક દબાણ ઊભું થયું છે.
અમેરિકાનો અડધો મિસાઈલ સ્ટોક ખાલી, પેન્ટાગોનની ક્ષમતા પર સવાલો
‘ધ વોશિંગ્ટન પોસ્ટ’ ના એક ચોંકાવનારા અહેવાલમાં દાવો કરાયો છે કે, ઈરાનના હુમલાઓ સામે ઈઝરાયેલનું રક્ષણ કરવા માટે અમેરિકાએ પોતાની મિસાઈલ ડિફેન્સ સિસ્ટમનો અભૂતપૂર્વ ઉપયોગ કર્યો હતો. અમેરિકાએ ઈઝરાયેલને બચાવવા માટે ૨૦૦ થી વધુ અત્યાધુનિક ‘થાડ’ (THAAD) ઈન્ટરસેપ્ટર મિસાઈલો ફાયર કરી હતી. આ ઉપરાંત, સમુદ્રમાં તૈનાત અમેરિકી નૌસેનાના યુદ્ધ જહાજો પરથી ૧૦૦ થી વધુ ‘સ્ટાન્ડર્ડ મિસાઈલ-૩’ અને ‘સ્ટાન્ડર્ડ મિસાઈલ-૬’ પણ છોડવામાં આવી હતી, જેના કારણે અમેરિકી સંરક્ષણ મંત્રાલય (પેન્ટાગોન) પાસે રહેલા કુલ સ્ટોકનો આશરે અડધો હિસ્સો ખતમ થઈ ગયો છે. નવાઈની વાત એ છે કે, ઈઝરાયેલે પોતાના બચાવમાં અમેરિકા કરતાં ઓછી મિસાઈલો વાપરી હતી અને માત્ર ૧૦０ ‘એરો’ અને આશરે ૯૦ ‘ડેવિડ્સ સ્લિંગ’ ઈન્ટરસેપ્ટરનો ઉપયોગ કર્યો હતો, જેનાથી અમેરિકાની વૈશ્વિક સુરક્ષા ક્ષમતા પર સવાલો ઉઠી રહ્યા છે.
રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પના કડક તેવર અને મોંઘવારી ઘટવાનો દાવો
આ તમામ ગુપ્ત વાર્તાલાપ વચ્ચે, અમેરિકી રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે ઈરાન સામે પોતાનું કડક વલણ યથાવત રાખ્યું છે. તેમણે સ્પષ્ટ શબ્દોમાં ચેતવણી આપી છે કે ઈરાનને કોઈપણ સંજોગોમાં સંવર્ધિત યુરેનિયમનો (Enriched Uranium) જથ્થો રાખવાની મંજૂરી આપવામાં આવશે નહીં અને અમેરિકા આ યુરેનિયમને પોતાના કબજામાં લઈને સંપૂર્ણપણે નષ્ટ કરી દેશે. જો કે, ટ્રમ્પે આશાવાદી દાવો પણ કર્યો છે કે ઈરાન સાથે ચાલી રહેલો આ મોટો વિવાદ ખૂબ જ ટૂંક સમયમાં ઉકેલાઈ જશે. રાષ્ટ્રપતિના જણાવ્યા અનુસાર, આ આંતરરાષ્ટ્રીય વિવાદનો અંત આવતાની સાથે જ વૈશ્વિક બજારમાં ક્રૂડ ઓઈલના ભાવ ઘટશે, જેનાથી ભારતમાં પણ પેટ્રોલ અને ડીઝલની કિંમતોમાં મોટો ઘટાડો જોવા મળશે.
👉 આ સમાચાર વાચો:
Monsoon Update। હવામાન વિભાગની મોટી આગાહી અરબી સમુદ્રમાં વેધર સિસ્ટમ સક્રિય, ચોમાસાના ટાઈમિંગને લઈને મોટો વળાંક
