News Continuous Bureau | Mumbai
IndiaUS Critical Minerals Deal ચીન પરની આર્થિક નિર્ભરતા ઘટાડવા અને વ્યૂહાત્મક સુરક્ષા મજબૂત કરવાના હેતુથી ભારતે ૨૬ મે ૨૦૨૬ના રોજ અમેરિકા સાથે રેયર અર્થ મિનરલ્સ (Rare Earth Minerals) ની સપ્લાય ચેઈનને સુરક્ષિત કરવાનો મહત્વપૂર્ણ કરાર કર્યો છે.
India-US Critical Minerals Deal – ક્વાડ દેશોની મોટી તૈયારી
આ ડીલ હેઠળ ભારત, અમેરિકા, જાપાન અને ઓસ્ટ્રેલિયા (ક્વાડ દેશો) એ ખનીજ ક્ષેત્રે માઈનિંગ, પ્રોસેસિંગ અને રિસાયક્લિંગ (Recycling) માટે અંદાજે ૨૦ અબજ ડોલરનું રોકાણ કરવાનો લક્ષ્યાંક રાખ્યો છે. વિદેશ મંત્રી એસ. જયશંકરે આ સહયોગને સપ્લાય ચેઈન મજબૂત કરવા માટેનું એક મહત્વનું પગલું ગણાવ્યું છે. બીજી તરફ અમેરિકી વિદેશ મંત્રી માર્કો રુબિયોએ સ્પષ્ટ કર્યું છે કે, આધુનિક ઉદ્યોગો માટે અનિવાર્ય એવા આ ખનીજો માટે વિશ્વ હવે ચીન પર નિર્ભર રહી શકે નહીં, કારણ કે ચીન અવારનવાર સપ્લાય અટકાવીને અન્ય દેશો પર દબાણ લાવે છે.
India-US Critical Minerals Deal – ચીનનું વર્ચસ્વ અને વૈશ્વિક પડકાર
લિથિયમ, કોબાલ્ટ અને અન્ય રેયર અર્થ મિનરલ્સનો ઉપયોગ સ્માર્ટફોનથી લઈને મિસાઈલ અને ઈલેક્ટ્રિક વ્હીકલની બેટરીમાં થાય છે. વર્તમાન વૈશ્વિક આંકડા મુજબ, વિશ્વના ૮૦ ટકા પ્રોસેસિંગ અને ૯૪ ટકા નિકાસ પર ચીનનું નિયંત્રણ છે. ચીન આ સંસાધનોનો ઉપયોગ રાજકીય હથિયાર (Geopolitical weapon) તરીકે કરી રહ્યું છે, જેના કારણે ભારત સહિતના અનેક દેશોએ હવે પોતાની સ્વતંત્ર સપ્લાય ચેઈન વિકસાવવી અનિવાર્ય બની ગઈ છે.
India-US Critical Minerals Deal – ભારતની વ્યૂહરચના અને મર્યાદાઓ
ચીનનો ઈજારો તોડવા માટે ભારતીય સરકારી કંપની KABIL આર્જેન્ટિનામાં ૫ લિથિયમ બ્લોક વિકસાવવાની તૈયારી કરી રહી છે. ભારત પાસે વિશ્વનો પાંચમો સૌથી મોટો ખનીજ ભંડાર હોવા છતાં, ભારતની સૌથી મોટી મર્યાદા પ્રોસેસિંગ ટેકનોલોજીની અછત છે. હાલમાં ભારતની રિફાઈનિંગ ક્ષમતા સ્થાનિક માંગના ૨૫ ટકાથી પણ ઓછી છે. તેથી, અમેરિકા અને અન્ય સાથી દેશો સાથેની આ ભાગીદારી પ્રોસેસિંગ ટેકનોલોજી મેળવવા માટે ભારત માટે ગેમ-ચેન્જર સાબિત થઈ શકે છે.
👉 આ સમાચાર વાચો:
BEST Bus Service Disruption હડતાળ સમાપ્ત થયાના બીજા દિવસે પણ બેસ્ટ (BEST) બસ સેવા ઠપ્પ; માત્ર ૬૭ ટકા બસો દોડી