News Continuous Bureau | Mumbai
ECI Gyanesh Kumar ભારતીય ચૂંટણી પંચના ચૂંટણી કમિશનર જ્ઞાનેશ કુમાર (Gyanesh Kumar) સામે કાનૂની મોરચે મોટો વિવાદ ઊભો થયો છે. તેમની સામે સર્વોચ્ચ અદાલતના નિર્દેશો અને કાયદાકીય માર્ગદર્શિકાના કથિત ઉલ્લંઘન બદલ કોર્ટની અવમાનના (Contempt of Court) ની કાયદેસર કાર્યવાહી શરૂ કરવાની માગ કરવામાં આવી છે. આ સંબંધે દેશના સર્વોચ્ચ કાયદા અધિકારી એટર્ની જનરલ (Attorney General) ને એક ઔપચારિક પત્ર લખવામાં આવ્યો છે, જેમાં જ્ઞાનેશ કુમાર સામે કન્ટેમ્પ્ટ પિટિશન દાખલ કરવા માટે કાયદાકીય સંમતિ (Consent) આપવાની વિનંતી કરવામાં આવી છે. આ પત્ર બાદ કાનૂની અને અમલદારશાહી વર્તુળોમાં ભારે ચકચાર મચી ગઈ છે.
ECI Gyanesh Kumar – એટર્ની જનરલની સંમતિ મેળવવા માટે પત્રમાં કરવામાં આવેલી રજૂઆત
કન્ટેમ્પ્ટ ઓફ કોર્ટ્સ એક્ટ, ૧૯૭૧ ની કલમ ૧૫ હેઠળ સુપ્રીમ કોર્ટમાં કોઈપણ વ્યક્તિ સામે ગુનાહિત અવમાનના (Criminal Contempt) ની અરજી દાખલ કરવા માટે ભારતના એટર્ની જનરલ અથવા સોલિસિટર જનરલની પૂર્વ લેખિત મંજૂરી અનિવાર્ય હોય છે. પત્રમાં આરોપ મૂકવામાં આવ્યો છે કે સંબંધિત સત્તાવાળા દ્વારા અદાલતના પૂર્વ આદેશો અને બંધારણીય સિદ્ધાંતોની સ્પષ્ટ અવગણના કરવામાં આવી છે, જેનાથી ન્યાયતંત્રની ગરિમા અને સત્તાને ઠેસ પહોંચી છે. આથી અદાલતી આદેશોનું સન્માન જાળવી રાખવા માટે તેમની સામે તુરંત કાર્યવાહી ચલાવવાની મંજૂરી આપવી જોઈએ.
ECI Gyanesh Kumar – ચૂંટણી પંચના નિર્ણયો અને અદાલતી માર્ગદર્શિકા વચ્ચે સંઘર્ષ
ઉલ્લેખનીય છે કે ચૂંટણી કમિશનર તરીકે જ્ઞાનેશ કુમારની નિમણૂક અને ચૂંટણી પંચ દ્વારા લેવામાં આવેલા કેટલાક તાજેતરના નિર્ણયો લાંબા સમયથી કાનૂની ચકાસણી હેઠળ રહ્યા છે. અરજદારે પત્રમાં વિગતવાર ઉલ્લેખ કર્યો છે કે કેવી રીતે અમુક ચોક્કસ વહીવટી પગલાં સર્વોચ્ચ અદાલત દ્વારા અગાઉ નિર્ધારિત કરાયેલા પ્રોટોકોલ અને ગાઈડલાઈન્સની વિરુદ્ધ જઈને લેવામાં આવ્યા હતા. આક્ષેપ અનુસાર, જાણવા છતાં કોર્ટના આદેશોનું પાલન ન કરવું એ ન્યાય પ્રક્રિયાના વહીવટમાં સીધો અવરોધ ઊભો કરવા સમાન છે.
ECI Gyanesh Kumar – એટર્ની જનરલના નિર્ણય પર કાનૂની સમુદાય અને રાજકીય પક્ષોની નજર
હવે સમગ્ર મામલો એટર્ની જનરલના ટેબલ પર હોવાથી તેઓ આ પત્ર પર શું વલણ અપનાવે છે તેના પર સૌની નજર ટકેલી છે. જો એટર્ની જનરલ આ અરજી પર પોતાની સંમતિ આપે છે, તો ચૂંટણી પંચના વરિષ્ઠ હોદ્દેદાર સામે સુપ્રીમ કોર્ટમાં ઔપચારિક અવમાનના કેસની સુનાવણી શરૂ થશે. બંધારણીય સંસ્થાઓના સંચાલકો સામે આવી કાનૂની માગણી થવાથી લોકતાંત્રિક પ્રણાલીમાં સંસ્થાઓની સ્વાયત્તતા અને અદાલતી જવાબદેહીનો મુદ્દો ફરી એકવાર રાષ્ટ્રીય સ્તરે ચર્ચાના કેન્દ્રમાં આવી ગયો છે.
