News Continuous Bureau | Mumbai
Demat Account: માર્કેટ રેગ્યુલેટર સેબીએ(SEBI) વ્યક્તિગત ડીમેટ એકાઉન્ટ ધારકો અને મ્યુચ્યુઅલ ફંડ(mutual fund) રોકાણકારો માટે નોમિની નોંધણી કરવા અને પ્રક્રિયા પૂર્ણ કરવા માટે 30 સપ્ટેમ્બરની અંતિમ તારીખ જારી કરી છે. સેબીએ કહ્યું છે કે જો આ પ્રક્રિયા આપેલ સમયમર્યાદામાં પૂર્ણ નહીં થાય તો ખાતું ફ્રીઝ કરી દેવામાં આવશે. માર્કેટ રેગ્યુલેટર સેબીએ ડીમેટ ખાતાધારકોને સપ્ટેમ્બરના અંત સુધીમાં નોમિની પસંદ કરવાનો અથવા પ્રક્રિયામાંથી નાપસંદ કરવાનો વિકલ્પ આપ્યો હતો. દરમિયાન, અગાઉ સેબીએ 31 માર્ચ, 2023 સુધીની સમયમર્યાદા આપી હતી. ત્યારબાદ આ સમયમર્યાદા 30 સપ્ટેમ્બર સુધી લંબાવવામાં આવી હતી.
સેબીના નિર્દેશો મુજબ, તમામ વ્યક્તિગત ડીમેટ ખાતાધારકો અને મ્યુચ્યુઅલ ફંડ રોકાણકારોને તેમના નોમિનીની નોંધણી કરવા અથવા ઘોષણા ફાઇલ કરવા માટે 30 સપ્ટેમ્બરની સમયમર્યાદા આપવામાં આવી છે. જો આમ કરવામાં નહીં આવે, તો રોકાણકારોના ડીમેટ એકાઉન્ટ અને ફોર્ટફોલિયો ફ્રીઝ કરવામાં આવશે, એટલે કે તમારું ડીમેટ એકાઉન્ટ ફ્રીઝ કરવામાં આવશે અને ડીમેટ એકાઉન્ટ ધારકો તેમના એકાઉન્ટમાંથી લેવડ-દેવડ અથવા વેપાર કરી શકશે નહીં. આ નિયમ નવા અને જૂના બંને રોકાણકારોને લાગુ પડે છે અને બધા માટે નોમિની નોંધણી કરાવવી ફરજિયાત રહેશે. રોકાણકારોને તેમની સંપત્તિનું રક્ષણ કરવામાં અને તેમના કાનૂની વારસદારોને તેમના રોકાણો સોંપવામાં મદદ કરવા માટે આ પગલું લેવામાં આવ્યું છે.
નોમિનીનો અર્થ એ છે કે જેનું નામ બેંક ખાતા, રોકાણ અથવા વીમામાં છે અને જે સંબંધિત વ્યક્તિના અચાનક મૃત્યુના કિસ્સામાં રોકાણની રકમ મેળવવા માટે હકદાર છે. અગાઉ સેબીએ ડીમેટ ખાતાધારકોને 31 માર્ચ, 2022 સુધીમાં નોમિનેશન વિશે જાણ કરવા કહ્યું હતું. માર્કેટ રેગ્યુલેટર સેબીએ મ્યુચ્યુઅલ ફંડ યુનિટ ધારકો માટે 31 માર્ચથી 30 સપ્ટેમ્બર, 2023 સુધી નોમિનેશન સબમિટ કરવા કે નહીં સબમિટ કરવાનો વિકલ્પ લંબાવ્યો હતો. અત્યાર સુધી સેબીએ નોમિનેશનની સમયમર્યાદા ત્રણ વખત લંબાવી છે.
આ સમાચાર પણ વાંચો : Swachh Bharat : સુરત જિલ્લામાં ‘સ્વચ્છતા હી સેવા’: ‘એક તારીખ, એક કલાક મહાશ્રમદાન’
2023 માં NSDL અને CDSL સાથે કુલ 12.7 કરોડ ડીમેટ ખાતા નોંધાયા
દેશમાં ડીમેટ ખાતાઓની સંખ્યા હવે 12.7 કરોડ પર પહોંચી ગઈ છે. ઓગસ્ટમાં ડીમેટ ખાતા 26 ટકા વધીને 12.7 કરોડ થયા છે. જુલાઈના અંત સુધીમાં દેશમાં ડીમેટ ખાતાઓની સંખ્યા 12.3 કરોડ હતી. નવા જાહેર થયેલા ડેટા અનુસાર, ઓગસ્ટ 2023ના અંત સુધીમાં NSDL અને CDSL સાથે કુલ 12.7 કરોડ ડીમેટ ખાતા નોંધાયા હતા, જે એક વર્ષ અગાઉ 10.1 કરોડ હતા.
મોતીલાલ ઓસ્વાલ ફાઇનાન્શિયલ સર્વિસિસના વિશ્લેષણ મુજબ, નવા ખાતાઓની સંખ્યા માસિક ધોરણે 4.1 ટકા વધીને ઓગસ્ટમાં 31 લાખ થઈ છે જે જુલાઈમાં 30 લાખ હતી. સિક્યોરિટીઝ એન્ડ એક્સચેન્જ બોર્ડ ઓફ ઈન્ડિયા (SEBI) ના ડેટા અનુસાર, ઓગસ્ટના અંત સુધીમાં કુલ 12.7 કરોડમાંથી અનુક્રમે 3.3 કરોડ અને 9.35 કરોડ ડીમેટ ખાતા NSDL અને CDSL સાથે નોંધાયા હતા.
તેની પાછળનું મુખ્ય કારણ શેરબજારમાંથી સારું વળતર હોવાનું વિશ્લેષકો કહી રહ્યા છે. ઉપરાંત, ડીમેડ એકાઉન્ટ ખોલવાની પ્રક્રિયા ખૂબ જ સહેલી અને સરળ છે. તેથી જ સામાન્ય માણસ પણ ડીમેટ ખાતું ખોલવા તૈયાર છે. દરમિયાન, ડીમેટ ખાતાઓની સંખ્યા ઓગસ્ટ 2023 માં વાર્ષિક ધોરણે 26 ટકા વધીને 12.7 કરોડ થઈ છે.
