News Continuous Bureau | Mumbai
Mumbai Coastline Climate Risk Assessment ગ્લોબલ વોર્મિંગ (Global Warming) અને દરિયાઈ સપાટીમાં સતત થઈ રહેલા વધારા વચ્ચે દેશની આર્થિક રાજધાની મુંબઈના અસ્તિત્વ સામે ગંભીર પર્યાવરણીય પડકાર ઊભો થયો છે. બૃહન્મુંબઈ મ્યુનિસિપલ કોર્પોરેશન (BMC) દ્વારા શહેરના સમગ્ર ૧૪૯ કિલોમીટર લાંબા દરિયાકાંઠાનું નવેસરથી વ્યાપક ક્લાઇમેટ રિસ્ક એસેસમેન્ટ (Climate Risk Assessment) હાથ ધરવાનો નિર્ણય લેવામાં આવ્યો છે. છેલ્લા પાંચ વર્ષમાં કોસ્ટલ રોડ નિર્માણ, મોટા પાયે થયેલું લેન્ડ રિક્લેમેશન (Land Reclamation) અને બદલાયેલા જમીન વપરાશના કારણે દરિયાઈ પૂરનું જોખમ કેટલું વધ્યું છે તેનો વિગતવાર વૈજ્ઞાનિક સર્વે કરીને આગામી વર્ષે તેનો અહેવાલ જારી કરવામાં આવશે.
Mumbai Coastline Climate Risk Assessment – પાંચ વર્ષમાં દરિયાકાંઠાના ભૂગોળમાં ધરખમ ફેરફારો
પાલિકા તંત્ર દ્વારા ૨૦૨૨માં રજૂ કરાયેલા અગાઉના ક્લાઇમેટ એક્શન પ્લાન (MCAP) બાદ મુંબઈના દરિયાકાંઠે નોંધપાત્ર ભૌગોલિક પરિવર્તન આવ્યું છે. પશ્ચિમી કિનારે કોસ્ટલ રોડના નિર્માણ માટે ૧૦૦ હેક્ટરથી વધુ અરબી સમુદ્રની જમીનનું પુરાણ (Reclamation) કરવામાં આવ્યું છે, જ્યારે પૂર્વીય કિનારે મીઠાના અગરો (Salt Pan Lands) પર વિકાસ કાર્યો આગળ વધી રહ્યા છે. આ માનવસર્જિત બાંધકામોના કારણે દરિયાઈ મોજાં અને કુદરતી જળપ્રવાહની દિશા બદલાઈ છે, જેના પગલે કિનારા નજીક વસવાટ કરતી વસ્તી પર સર્જાતા સંભવિત જોખમોનું નવેસરથી મેપિંગ કરવું અનિવાર્ય બન્યું છે.
Mumbai Coastline Climate Risk Assessment – ૨૦૫૦ સુધીમાં ૮૦ ટકા આઇલેન્ડ સિટી જળમગ્ન થવાની ભીતિ
સંયુક્ત રાષ્ટ્ર (UN) ના તાજેતરના અહેવાલમાં વૈશ્વિક દરિયાઈ સપાટીમાં ચિંતાજનક વધારો નોંધાયો છે. અગાઉના અભ્યાસ મુજબ જો ક્લાઇમેટ ચેન્જનો આ જ સિલસિલો ચાલુ રહેશે તો વર્ષ ૨૦૫૦ સુધીમાં મુંબઈના આઇલેન્ડ સિટીનો ૮૦ ટકા જેટલો નીચાણવાળો વિસ્તાર કાયમી ધોરણે જળમગ્ન (Inundation) થવાની ચેતવણી આપવામાં આવી હતી. દરિયાની સપાટી વધવાની સાથે ચોમાસામાં ભારે વરસાદ અને હાઈ ટાઈડ (High Tide) ભેગા થવાના કારણે નરીમાન પોઇન્ટ, વરલી, બાંદ્રા અને દક્ષિણ મુંબઈના પાયાના ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર અને રહેણાંક સોસાયટીઓ માટે ભારે પૂરનું સંકટ તોળાઈ રહ્યું છે.
Mumbai Coastline Climate Risk Assessment – મેન્ગ્રોવ્સ અને કુદરતી કવચનું સંરક્ષણ અનિવાર્ય
પર્યાવરણવિદો અને ક્લાઇમેટ સાયન્ટિસ્ટ્સના મતે મુંબઈની પૂરની સમસ્યા માત્ર કુદરતી નથી પરંતુ અનિયોજિત સિમેન્ટીકરણ (Concretisation) નું પરિણામ પણ છે. શહેરના કુદરતી રક્ષક ગણાતા મેન્ગ્રોવ્સ (Mangroves) અને વેટલેન્ડ્સના વિસ્તારમાં થયેલા ઘટાડાથી પાણી નિકાલની ક્ષમતા ઘટી ગઈ છે. નવા સર્વેક્ષણ દ્વારા સંવેદનશીલ વિસ્તારોની ઓળખ કરીને દરિયાકાંઠે કુદરતી સુરક્ષા દીવાલ ઊભી કરવા, ડ્રેનેજ નેટવર્કને અપગ્રેડ કરવા અને ભવિષ્યના શહેરી આયોજનમાં કડક પર્યાવરણીય ધારાધોરણો લાગુ કરવા પર ભાર મૂકવામાં આવશે.
👉 આ સમાચાર વાચો:
Richest Person in the World ડોલરની રેસમાં કોણ આગળ, કોણ પાછળ? વૈશ્વિક માર્કેટમાં ટેક ટાયકૂન્સની સંપત્તિમાં મોટો ફેરબદલ, એલોન મસ્ક નંબર1 પર અડીખમ
