News Continuous Bureau | Mumbai
Middle East Conflict મિડલ ઈસ્ટમાં ચાલી રહેલી યુદ્ધની તબાહી અને વધતા વૈશ્વિક તણાવ વચ્ચે ભારત પોતાની હવાઈ સુરક્ષાને અભેદ્ય બનાવવા માટે કમર કસી રહ્યું છે. આ વ્યૂહરચના હેઠળ, ભારત રશિયા પાસેથી પાંચ નવી એસ-400 (S-400) એર ડિફેન્સ સિસ્ટમ્સ ખરીદવાની દિશામાં આગળ વધી રહ્યું છે. સંરક્ષણ સચિવ રાજેશ કુમાર સિંહની અધ્યક્ષતામાં મળેલી બેઠકમાં રક્ષા ખરીદ બોર્ડ દ્વારા આ પ્રસ્તાવને લીલી ઝંડી આપી દેવામાં આવી છે. હવે આ દરખાસ્ત અંતિમ મંજૂરી માટે રક્ષામંત્રી રાજનાથ સિંહની અધ્યક્ષતાવાળી સંરક્ષણ અધિગ્રહણ પરિષદ પાસે જશે.
ઓપરેશન સિંદૂરમાં એસ-400 નો દબદબો
એસ-400 એર ડિફેન્સ સિસ્ટમે ‘ઓપરેશન સિંદૂર’ દરમિયાન ભારતની સુરક્ષામાં અત્યંત મહત્વની ભૂમિકા ભજવી હતી. આ અત્યાધુનિક સિસ્ટમની મદદથી ભારતે પાકિસ્તાનના અનેક વિમાનોને ઈન્ટરસેપ્ટ કરીને તેમને તોડી પાડવામાં સફળતા મેળવી હતી. 10 મે 2025ના રોજ જ્યારે ભારતીય બ્રહ્મોસ હુમલાએ પાકિસ્તાન વાયુસેનાના ચકલાલા એરબેઝ પરના કમાન્ડ નેટવર્કને નષ્ટ કર્યું, ત્યારે એસ-400 એ સુનિશ્ચિત કર્યું હતું કે પાકિસ્તાની લડાકુ વિમાનો આકાશમાં ઉડાન ભરી ન શકે. હાલ ભારત પાસે ત્રણ એસ-400 સિસ્ટમ કાર્યરત છે અને આ વર્ષના અંત સુધીમાં વધુ બે યુનિટ ઉમેરાવાની શક્યતા છે.
કેવી રીતે થશે આ આંતરરાષ્ટ્રીય ડીલ?
સંરક્ષણ મંત્રાલયના સૂત્રોના જણાવ્યા અનુસાર, તમામ પાંચેય એસ-400 સિસ્ટમ સીધી જ ખરીદવામાં આવશે. આ ડીલની ખાસ વાત એ છે કે તેના જાળવણી અને સમારકામ (Maintenance, Repair, and Overhaul) ની જવાબદારી ભારતીય ખાનગી ક્ષેત્રની કંપનીઓને સોંપવામાં આવશે. ડીએસી (DAC) ની મંજૂરી મળ્યા બાદ ખર્ચ નક્કી કરવા માટે સમિતિની રચના થશે અને અંતે કેબિનેટ સમિતિ દ્વારા તેને મંજૂરી આપવામાં આવશે. આ પગલાથી ભારતની હવાઈ સીમાઓ ચીન અને પાકિસ્તાન બંને મોરચે વધુ સુરક્ષિત બનશે.
આ સમાચાર પણ વાંચો : Share Market Crash Today: સેન્સેક્સ અને નિફ્ટીમાં મોટું ગાબડું, રોકાણકારોના ₹૯ લાખ કરોડ ડૂબ્યા; જાણો બજાર તૂટવા પાછળના મુખ્ય કારણો.
પેન્ટસિર એસ-1 મિસાઈલ સિસ્ટમની પણ તૈયારી
એસ-400 ઉપરાંત, ભારત રશિયા પાસેથી 13 પેન્ટસિર એસ-1 (Pantsir S-1) સ્વ-ચાલિત મિસાઈલ સિસ્ટમ ખરીદવાની યોજના પર પણ કામ કરી રહ્યું છે. આ સિસ્ટમ ખાસ કરીને મધ્યમ અંતરની મિસાઈલો, રોકેટ અને ડ્રોન હુમલાઓનો સામનો કરવા માટે બનાવવામાં આવી છે. આ પૈકીની 10 સિસ્ટમ ભારતીય વાયુસેનાના એસ-400 યુનિટ્સના રક્ષણ માટે તૈનાત કરવામાં આવશે, જ્યારે બાકીની 3 સિસ્ટમ સેના દ્વારા સરહદ પર દુશ્મનના હેલિકોપ્ટર અને સશસ્ત્ર ડ્રોનનો સામનો કરવા માટે વાપરવામાં આવશે.
