News Continuous Bureau | Mumbai
PM Modi on Deepfakes : આર્ટિફિશિયલ ઈન્ટેલિજન્સ ( Artificial Intelligence ) એ કોમ્પ્યુટર વિજ્ઞાનની અદભૂત અને શક્તિશાળી શોધ છે, જેના કારણે માનવ સભ્યતા વધુ વિકસિત થઈ છે. પરંતુ તેનાથી ઉભા થયેલા જોખમો જાણીને તમને આશ્ચર્ય થશે. અહીંની સર્જનાત્મકતા લોકો માટે ખતરો બની શકે છે. બોલિવૂડ સ્ટાર્સથી ( Bollywood stars ) લઈને સરકાર સુધી ડીપફેક્સને લઈને ટેંશનમાં છે. આ ટેક્નોલોજી દ્વારા કંઈ પણ કરી શકાય છે, કોઈને ન્યૂડ કરી શકાય છે, અથવા તો કોઈનો ન્યૂડ વીડિયો બનાવી શકાય છે, તેને સોશિયલ મીડિયા પર સર્ક્યુલેટ કરી શકાય છે. જ્યાં અફવાઓ સત્ય કરતાં વધુ ઝડપથી ફેલાય છે. આ લોકોની ગોપનીયતા માટે મોટો ખતરો છે.
રશ્મિકા મંદાનાથી લઈને કાજોલ સુધી ડીપફેકનો શિકાર બની છે. તેમના ચહેરાને અન્ય કોઈના ચહેરા પર એટલી ચતુરાઈપૂર્વક રીતે રજૂ કરવામાં આવે છે કે લોકોને લાગે છે કે આ વીડિયો તેમનો જ છે. તેમની છબી બગાડવા માટે જ આવું કરવામાં આવે છે. રશ્મિકાથી લઈને કાજોલ સુધી લોકોને AI દ્વારા ખોટી રીતે રજૂ કરવામાં આવ્યા છે. પ્રખ્યાત કુલાર પિઝા કપલ સાથે પણ આવું બન્યું છે. સ્ટાર્સ પાસે પોતાનો પક્ષ રજૂ કરવાની 100 રીતો હોય છે, પરંતુ જ્યારે સામાન્ય લોકો તેનો શિકાર બને છે, ત્યારે પરિસ્થિતિ તેમના માટે ભયાનક બની શકે છે.
ડીપફેક્સ શા માટે મોટો ખતરો છે?
જ્યારે સામાન્ય લોકોના નકલી MMS વાસ્તવિક વીડિયોની જેમ શેર કરવામાં આવે છે, ત્યારે તેમનું સામાજિક માળખું હચમચી જાય છે. AIની આ ટેકનોલોજી ભારત જેવા દેશના સામાજિક માળખાને અસર કરી શકે છે. ઘૂંઘટ, નકાબ, બુરખા અને પર્દાની પ્રથા અસ્તિત્વમાં હોય તેવા દેશમાં ડીપફેક એક મોટો ખતરો છે. ખુદ વડાપ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીએ આ અંગે ચિંતા વ્યક્ત કરી છે.
ડીપફેક્સ પર વડાપ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીએ શું કહ્યું?
વડા પ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીએ આજે કહ્યું કે ડીપ ફેક્સ એ સૌથી મોટો ખતરો છે. જેનો ભારત સામનો કરી રહ્યું છે. તેમણે કહ્યું કે આનાથી સમાજમાં અરાજકતા સર્જાઈ શકે છે. વડાપ્રધાને મીડિયાને આ અંગે સમાજને જાગૃત કરવા અપીલ કરી છે. દિલ્હીમાં પાર્ટી હેડક્વાર્ટર ખાતે ભાજપના દિવાળી મિલન કાર્યક્રમમાં પત્રકારોને સંબોધતા વડા પ્રધાને જણાવ્યું હતું કે ડીપફેક માટે AIના દુરુપયોગની વાત આવે ત્યારે નાગરિકો અને મીડિયા બંનેએ ખૂબ જ સાવધાન રહેવાની જરૂર છે.
આ સમાચાર પણ વાંચોઃ SBI Bank Recruitment 2023 : સરકારી વિભાગમાં નોકરીની તક! SBI માં આવી 8000 થી વધારે જગ્યાઓ પર ભરતી, જાણો કેવી રીતે અરજી કરવી?
વાયરલ થયો હતો પીએમ મોદીનો ફેક વીડિયો
ગયા મહિને પીએમ મોદીના ગરબા ડાન્સનો ( Garba dance ) વીડિયો સોશિયલ મીડિયા પર વાયરલ ( Viral Video ) થયો હતો. જેમાં વડાપ્રધાન જેવા દેખાતા વ્યક્તિ કેટલીક મહિલાઓ સાથે ગરબા કરતા જોવા મળે છે. એવું કહેવામાં આવી રહ્યું છે કે આ વીડિયો વડાપ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીનો નવરાત્રિ દરમિયાન ગરબા રમતાનો છે. આ દાવા સાથેનો આ વીડિયો ફેસબુક અને ટ્વિટર પર ખૂબ વાયરલ થઈ રહ્યો છે. મીડિયા હાઉસમાં પ્રકાશિત અહેવાલો મુજબ આ વીડિયો વડાપ્રધાન મોદીનો નથી પરંતુ તેમના જેવા દેખાતા અભિનેતા વિકાસ મહંતેનો છે.
પીએમ મોદીએ ડીપફેક્સને ભારતીય સિસ્ટમ સામેના સૌથી મોટા ખતરામાંથી એક ગણાવ્યા છે. પીએમ મોદીએ કહ્યું કે ડીપ ફેક સમાજમાં અરાજકતા પેદા કરી શકે છે. તેમણે કહ્યું કે લોકો અને મીડિયાએ ડીપફેક્સ અંગે ખૂબ જ સાવધ રહેવાની જરૂર છે.પીએમે કહ્યું, ‘મેં મારો એક વીડિયો જોયો જેમાં હું ગરબા કરી રહ્યો છું અને તે ખૂબ જ વાસ્તવિક લાગતો હતો, જોકે મેં બાળપણથી ગરબા નથી રમ્યા.’
ડીપફેક શું છે?
આજકાલ, ટેક્નોલોજી અને AIની મદદથી, કોઈપણ ચિત્ર, વિડિયો અને ઑડિયો સાથે છેડછાડ કરીને તેને સંપૂર્ણપણે અલગ બનાવી શકાય છે. ઉદાહરણ તરીકે, કોઈ નેતા, અભિનેતા અથવા સેલિબ્રિટીના ભાષણને પસંદ કરી શકાય છે અને આર્ટિફિશિયલ ઈન્ટેલિજન્સ આધારિત સંપૂર્ણપણે બદલી શકાય છે. પરંતુ સાંભળનાર અને જોનાર વ્યક્તિ તેના વિશે જાણ પણ નહીં થાય અને તેને સત્ય તરીકે સ્વીકારશે. આને ડીપફેક કહેવામાં આવે છે. ચાલો હવે જાણીએ એવા કાયદાઓ જે તમને આવી બાબતોમાં મદદરૂપ સાબિત થઈ શકે છે.
આ સમાચાર પણ વાંચોઃ World Cup 2023 Final: ફાઈનલ પહેલા ભારતીય વાયુસેના અમદાવાદમાં બતાવશે દમ, મેદાન ઉપર યોજાશે આ ‘એર શો’… જુઓ વિડીયો..
અગાઉ, ફોટોશોપ અને અન્ય સાધનોની મદદથી લોકોના ફોટા મોર્ફ કરવામાં આવતા હતા, પરંતુ ડીપફેક્સ આનાથી આગળની વાર્તા છે. આમાં, નકલી વીડિયોને એટલી નજીકથી એડિટ કરવામાં આવે છે કે તે વાસ્તવિક દેખાવા લાગે છે. આ માટે, તે વ્યક્તિના ઉચ્ચ ગુણવત્તાવાળા ફોટા અને વીડિયો દ્વારા એક અલ્ગોરિધમ પ્રશિક્ષિત કરવામાં આવે છે, જેને ડીપ લર્નિંગ કહેવામાં આવે છે. આ પછી, બીજા વિડિયોમાં આ અલ્ગોરિધમની મદદથી કોઈપણ એક ભાગને મોર્ફ કરવામાં આવે છે. તેની મદદથી એડિટ કરવામાં આવેલ વિડિયો સંપૂર્ણ રીતે વાસ્તવિક લાગે છે.આ માટે વોઈસ ક્લોનિંગનો પણ ઉપયોગ કરવામાં આવે છે.
ડીપફેકનો ભોગ કોણ બન્યા છે?
પીએમ મોદી પોતે ડીપફેકનો શિકાર બન્યા છે. સોશિયલ મીડિયા પર આવા ઘણા વીડિયો વાયરલ થઈ રહ્યા છે જેમાં પીએમ મોદી ગીતો ગાતા અને ગુંજન કરતા જોવા મળે છે. પીએમ મોદી પણ એવી વાતો કહેતા જોવા મળે છે જે તેમણે ક્યારેય કહી નથી. એ જ રીતે અસદુદ્દીન ઓવૈસી ભજન ગાતા જોવા મળે છે. ઓવૈસી ઈસ્લામમાં માને છે અને તેમણે ક્યારેય ભજન ગાયા નથી, પરંતુ ઘણા વીડિયોમાં તે ગાતા જોવા મળે છે. સ્મૃતિ મંધાનાનો એક વીડિયો એવી રીતે મોર્ફ કરવામાં આવ્યો હતો કે તેના ડીપ ક્લીવેજ દેખાય છે. કાજોલ સાથે પણ કંઈક આવું જ થયું હતું. આ બધું ખોટા ઈરાદાથી કરવામાં આવ્યું છે, જેના કારણે તેમની ઈમેજને અસર થઈ છે. ભારતમાં આવા વીડિયોનું વધતું ચલણ ચિંતાજનક છે.
