News Continuous Bureau | Mumbai
Supreme Court Judgment સુપ્રીમ કોર્ટે એક કેસમાં સુનાવણી દરમિયાન એક ઐતિહાસિક ચુકાદો આપ્યો છે, જેમાં સ્પષ્ટ કર્યું છે કે ભાડૂત ક્યારેય મિલકતનો માલિક બની શકે નહીં. આ મામલો ૧૯૫૩થી ચાલી રહેલા એક દુકાનના ભાડાપટ્ટા પરના વિવાદને લગતો હતો. ભાડુઆત ના મૃત્યુ પછી, તેમણે વસિયત દ્વારા આ મિલકત તેમની પુત્રવધૂ (વાદી) ને આપી હતી. ભાડૂતોએ એવો દાવો કર્યો હતો કે વાદી પાસે માલિકીના પૂરતા કાગળો નથી, તેથી તેઓ સ્થાયી ભાડૂત છે. આ દાવાને રદ્દ કરીને સુપ્રીમ કોર્ટે રીઅલ એસ્ટેટ ક્ષેત્રે એક મહત્ત્વપૂર્ણ કાયદાકીય દિશા આપી છે.
સુપ્રીમ કોર્ટનું મુખ્ય નિરીક્ષણ: પરવાનગીથી કબજો
આ કેસમાં સુપ્રીમ કોર્ટે નોંધ્યું કે: ૧. ભાડૂતનો કબજો હંમેશા “પરવાનગીશીલ કબજો” હોય છે. લાંબા સમય સુધી વસવાટ કરવાથી તે “પ્રતિકૂળ કબજો” બની જતો નથી. ૨. “પ્રતિકૂળ કબજો” સાબિત કરવા માટે તે કબજો ખુલ્લો, સતત, વિરોધી અને માલિકની પરવાનગી વિનાનો હોવો જોઈએ, જે ભાડૂતના કિસ્સામાં લાગુ પડતો નથી. ૩. વાદી પાસે વસિયત, પ્રોબેટ અને માલિકીના અન્ય કાગળ હતા. ૪. ભાડૂત નિયમિતપણે ભાડું ચૂકવતો હતો, જેનો અર્થ છે કે માલિકની પરવાનગીથી જ કબજો રાખવામાં આવ્યો હતો. ૫. વળી, વાદી તરફથી મિલકતની “વાસ્તવિક જરૂરિયાત” પણ સિદ્ધ કરવામાં આવી હતી.
મહારાષ્ટ્ર રેન્ટ કંટ્રોલ એક્ટને મળ્યું બળ
સુપ્રીમ કોર્ટના આ નિર્ણયથી મહારાષ્ટ્ર રેન્ટ કંટ્રોલ એક્ટ, ૧૯૯૯ ના સિદ્ધાંતોને બળ મળે છે. કલમ ૧૬(૧)(જી) મુજબ, જો માલિકને વાસ્તવિક જરૂરિયાત હોય, તો તેમને ભાડૂતને જગ્યા ખાલી કરાવવાનો અધિકાર મળે છે. આ કેસમાં કોર્ટે વાદીની જરૂરિયાતને “બોના ફાઇડ” તરીકે સ્વીકારી છે. ઉપરાંત, કલમ ૧૫ અને ૩૩ મુજબ, જો ભાડૂતે માલિકનો દરજ્જો સ્વીકાર્યો હોય, તો પછીથી તે માલિકી હક નો દાવો કરી શકતો નથી. સુપ્રીમ કોર્ટે આ જ સિદ્ધાંતની પુષ્ટિ કરી છે.
આ સમાચાર પણ વાંચો : Vande Mataram: વંદે માતરમના ૧૫૦ વર્ષ: PM મોદીનો મોટો હુમલો – “૧૯૩૭માં વિભાજનના બીજ રોપાયા,” તે વિચારધારા આજે પણ દેશ માટે મોટો પડકાર છે
માલિકોને રક્ષણ અને ભાડૂતો માટે સ્પષ્ટ સંદેશ
સુપ્રીમ કોર્ટે નીચલી અદાલતોના નિર્ણયોને ખોટા ઠેરવીને વાદીનો દાવો મંજૂર કર્યો અને નીચે મુજબની શરતો આપી:
ભાડૂતોએ એક મહિનામાં બાકી રહેલું તમામ ભાડું ચૂકવવું પડશે.
છ મહિનાની અંદર દુકાન ખાલી કરીને આપવી પડશે. કોર્ટે સ્પષ્ટ કર્યું કે, “ભાડૂતે માલિકની પરવાનગી સ્વીકારી લીધી હોય, ત્યારે તે જ માલિકનો હક પછીથી નકારવો શક્ય નથી.” આ ચુકાદાથી મિલકત માલિકોને લાંબા ગાળાના ભાડૂતો દ્વારા ખોટા “માલિકી હક” ના દાવાઓ સામે કાયદાકીય સંરક્ષણ મળશે અને “પ્રતિકૂળ કબજા” નો દુરુપયોગ અટકાવવામાં મદદ મળશે.
Five Keywords: Supreme Court Judgment,Tenant Owner Rights,Adverse Possession,Maharashtra Rent Control Act,Real Estate Law