News Continuous Bureau | Mumbai
Madam Noor Jehan ભારતીય ઉપખંડના સંગીત અને સિનેમાના સુવર્ણ યુગની જ્યારે પણ વાત નીકળે છે, ત્યારે ‘મલ્લિકાએતરન્નમ’ (MalikaeTarannum) નૂરજહાં (Noor Jehan) નું નામ સૌથી મોખરે આવે છે. બ્રિટિશ કાળના બોમ્બે સિનેમા (Bombay Film Industry) ની સર્વોચ્ચ અભિનેત્રી અને સુરીલી ગાયિકા તરીકે કરોડો દિલો પર રાજ કરનાર અલ્લાહ વસાઈ એટલે કે નૂરજહાંએ સરહદની બંને તરફ પોતાના અવાજ અને અભિનયનો અમીટ સિક્કો જમાવ્યો હતો. 1947 ના ભારતપાકિસ્તાનના ભાગલા (Partition of India) વખતે પોતાના કરિયરના સર્વોચ્ચ શિખરે હોવા છતાં પાકિસ્તાન જવાનો નિર્ણય લીધા બાદ પણ તેમનો જાદુ બંને દેશોમાં સહેજ પણ ઓછો થયો નહોતો.
Madam Noor Jehan – પંજાબથી બોમ્બે: બાળ કલાકારથી બોલીવુડની ટોચની હિરોઈન બનવાની સફર
પંજાબના કસુર (Kasur) માં એક સામાન્ય સંગીતકાર પરિવારમાં જન્મેલી નૂરજહાંએ બાળપણથી જ શાસ્ત્રીય સંગીતની કઠિન તાલીમ મેળવી હતી. 1930 અને 40 ના દાયકામાં જ્યારે તેઓ બોમ્બે આવ્યા, ત્યારે તેમની અજોડ સુંદરતા અને સુરીલા અવાજે સમગ્ર ફિલ્મ જગતને ઘેલું લગાડ્યું હતું. ‘ખાનદાન’, ‘ઝીનત’ અને કે. એલ. સહગલ સાથેની ‘તાનસેન’ તેમજ દિલીપ કુમાર (Dilip Kumar) સાથેની ‘જુગનુ’ જેવી સુપરહિટ ફિલ્મો દ્વારા તેઓ બોમ્બે ફિલ્મ ઉદ્યોગની સૌથી મોંઘી અને સફળ અભિનેત્રી બન્યા હતા. તે સમયગાળામાં તેઓ જે ગીતોમાં અભિનય કરતા, તે ગીતો ખુદ પોતાના અવાજમાં જ ગાઈને દર્શકોને મંત્રમુગ્ધ કરી દેતા હતા.
Madam Noor Jehan – 1947 ના ભાગલા વખતે પાકિસ્તાન પસંદગી અને લતા મંગેશકર સાથેની મિત્રતા
વર્ષ 1947 માં જ્યારે દેશના ભાગલા પડ્યા ત્યારે નૂરજહાં બોમ્બેની નંબર-વન સ્ટાર હતા અને તેમની પાસે અપાર દોલત તેમજ પ્રસિદ્ધિ હતી. તેમ છતાં, તેમણે પોતાના પતિ શૌકત હુસૈન રિઝવી સાથે પાકિસ્તાન સ્થળાંતર કરવાનો આકરો નિર્ણય લીધો હતો. બોમ્બે છોડતી વખતે આખો સિનેમા જગત શોકમગ્ન બની ગયો હતો. ભારતના સ્વરકોકિલા લતા મંગેશકર (Lata Mangeshkar) નૂરજહાંને પોતાની મોટી બહેન અને પ્રેરણામૂર્તિ માનતા હતા. સરહદો અને રાજકીય તણાવ હોવા છતાં, બંને મહાન ગાયિકાઓ વચ્ચેનો સ્નેહ અને ટેલિફોનિક સંવાદ આજીવન અતૂટ રહ્યો હતો, જે સંગીતની સીમાહીન તાકાતનું પ્રતીક બન્યો હતો.
Madam Noor Jehan – પાકિસ્તાની સિનેમાનું પુનર્જીવન અને ‘મલ્લિકા-એ-તરન્નમ’ નો અમર વારસો
પાકિસ્તાન પહોંચ્યા બાદ નૂરજહાંએ ત્યાંના નવજાત ફિલ્મ ઉદ્યોગ ‘લોલીવુડ’ (Lollywood) ને પોતાના દમ પર બેઠું કર્યું હતું. તેમણે પાકિસ્તાનની પ્રથમ મહિલા ફિલ્મ ડિરેક્ટર બનીને ‘ચન વે’ જેવી બ્લોકબસ્ટર પંજાબી ફિલ્મ બનાવી હતી. આગળ જતાં તેમણે અભિનય છોડીને સંપૂર્ણ ધ્યાન પાર્શ્વગાયન (Playback Singing) પર કેન્દ્રિત કર્યું અને ગઝલ, ગીતો અને રાષ્ટ્રીય તરાનાઓ ગાઈને ‘મલ્લિકા-એ-તરન્નમ’ નો ખિતાબ હાંસલ કર્યો હતો. વર્ષ 1982 માં તેઓ ભારતની મુલાકાતે આવ્યા ત્યારે મુંબઈમાં તેમનું ઐતિહાસિક સ્વાગત કરવામાં આવ્યું હતું. નૂરજહાં ભલે આજે આપણી વચ્ચે નથી, પરંતુ તેમનો અવાજ આજે પણ બંને દેશોના સંગીતપ્રેમીઓને એક તાંતણે બાંધી રાખે છે.
👉 આ સમાચાર વાચો:
Barack Obama On AI Real Threat AI ની અંધાધૂંધ ઝડપથી કેમ ડર્યા બરાક ઓબામા? કિલર રોબોટ નહીં, આર્ટિફિશિયલ ઇન્ટેલિજન્સનું ખુદ શીખવું બન્યું અસલી ખતરો!