News Continuous Bureau | Mumbai
પશ્ચિમ એશિયામાં અમેરિકા, ઈઝરાયેલ અને ઈરાન વચ્ચે ચાલી રહેલા ભીષણ સૈન્ય સંઘર્ષ વચ્ચે ભારતના વિદેશ મંત્રી ડૉ. એસ. જયશંકરે ઈરાનના વિદેશ મંત્રી સૈયદ અબ્બાસ અરાઘચી સાથે મહત્વની વાતચીત કરી છે. ઈરાને તેના નવા સર્વોચ્ચ નેતા તરીકે મોજતબા ખામેનેઈની નિમણૂક કર્યા બાદ બંને નેતાઓ વચ્ચે આ પ્રથમ ફોન કોલ હતો. ઈરાને હોર્મુઝની ખાડીમાં સમુદ્રી સુરક્ષા અને વ્યાપારી જહાજોની સુરક્ષા અંગે ભારત સમક્ષ પોતાનો પક્ષ રજૂ કર્યો હતો.વિદેશ મંત્રી જયશંકરે સોશિયલ મીડિયા પર આ અંગે માહિતી આપતા જણાવ્યું કે, “ઈરાનના વિદેશ મંત્રી અરાઘચી સાથે સંઘર્ષ સંબંધિત લેટેસ્ટ ઘટનાક્રમ પર વિગતવાર વાતચીત થઈ છે અને અમે સતત સંપર્કમાં રહેવા માટે સહમત થયા છીએ.” ઉલ્લેખનીય છે કે, અમેરિકા-ઈઝરાયેલના સંયુક્ત હુમલામાં અયાતુલ્લા અલી ખામેનેઈના મૃત્યુ બાદ આ ક્ષેત્રમાં તણાવ ચરમસીમાએ છે.
ઈરાન નું વલણ અને અમેરિકા પર આક્ષેપ
વાતચીત દરમિયાન ઈરાની વિદેશ મંત્રી અરાઘચીએ સ્પષ્ટ કર્યું હતું કે હોર્મુઝની ખાડી અને પર્શિયન ગલ્ફમાં સમુદ્રી વાહનવ્યવહાર માટે જે અસુરક્ષિત સ્થિતિ પેદા થઈ છે, તે અમેરિકા અને ઈઝરાયેલની આક્રમક કાર્યવાહીનું પરિણામ છે. ઈરાને આંતરરાષ્ટ્રીય સમુદાયને અપીલ કરી છે કે આ સંકટ માટે અમેરિકાની જવાબદારી નક્કી થવી જોઈએ. ભારત માટે આ ચિંતાનો વિષય છે કારણ કે વિશ્વના ૨૦% તેલ અને ગેસનો વ્યાપાર આ સાંકડા સમુદ્રી માર્ગ પર નિર્ભર છે.
આ સમાચાર પણ વાંચો : Trump Reliance Texas Deal: અમેરિકામાં ૫૦ વર્ષ બાદ નવી ઓઈલ રિફાઈનરી, મુકેશ અંબાણીની રિલાયન્સ ઇન્ડસ્ટ્રીઝ કરશે મોટું રોકાણ; જાણો આ ઐતિહાસિક સોદાની વિગતો
ભારતની મુખ્ય ચિંતાઓ અને મુત્સદ્દીગીરી
ડૉ. જયશંકરે માત્ર ઈરાન જ નહીં, પણ જર્મનીના વિદેશ મંત્રી જોહાન વાડેફુલ અને દક્ષિણ કોરિયાના વિદેશ મંત્રી ચો હ્યુન સાથે પણ વાત કરીને પશ્ચિમ એશિયાના સંકટ પર વિચારોનું આદાન-પ્રદાન કર્યું છે. ભારતની ચિંતાના મુખ્ય ત્રણ કારણો છે:
આર્થિક અસર: ભારત પોતાની જરૂરિયાતનું ૮૫% કાચું તેલ આયાત કરે છે. વ્યાપારિક માર્ગો બ્લોક થવાથી તેલના ભાવોમાં ઉછાળો આવ્યો છે.
નાગરિકોની સુરક્ષા: અખાતી દેશોમાં લગભગ એક કરોડ ભારતીય નાગરિકો રહે છે, જેમની સુરક્ષા ભારત સરકારની સર્વોચ્ચ પ્રાથમિકતા છે.
શાંતિની અપીલ: ભારત સતત હિંસા રોકીને વાતચીત અને ડિપ્લોમેસી દ્વારા શાંતિ સ્થાપવા પર ભાર મૂકી રહ્યું છે.
હોર્મુઝ બ્લોકેજ અને ગ્લોબલ ઈમ્પેક્ટ
ઈરાન દ્વારા હોર્મુઝની ખાડીને લગભગ બ્લોક કરી દેવાને કારણે વૈશ્વિક બજારમાં તેલ અને એલએનજી (LNG) ગેસના ભાવો આસમાને પહોંચ્યા છે. ૪ માર્ચના રોજ શ્રીલંકા પાસે અમેરિકા દ્વારા ઈરાની યુદ્ધજહાજને ડુબાડવાની ઘટના બાદ ઈરાને વધુ આક્રમક વલણ અપનાવ્યું છે. ભારત આ સમગ્ર ઘટનાક્રમ પર ઝીણવટભરી નજર રાખી રહ્યું છે જેથી દેશની ઉર્જા સુરક્ષા અને આર્થિક હિતોનું રક્ષણ કરી શકાય.
