News Continuous Bureau | Mumbai
US Withdraws from WHO: રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે ૨૦૨૫માં સત્તા સંભાળ્યાના પહેલા જ દિવસે આપેલા આદેશ મુજબ અમેરિકા હવે WHO થી અલગ થઈ ગયું છે. અમેરિકાના વિદેશ વિભાગના જણાવ્યા અનુસાર, કોવિડ-૧૯ મહામારી દરમિયાન WHO ના નબળા સંચાલન અને અમેરિકાને થયેલા આર્થિક નુકસાનને કારણે આ નિર્ણય લેવામાં આવ્યો છે. અમેરિકા હવે રોગચાળા પર દેખરેખ માટે કોઈ આંતરરાષ્ટ્રીય સંસ્થા પર નિર્ભર રહેવાને બદલે સીધા અન્ય દેશો સાથે મળીને કામ કરશે.અમેરિકાએ સ્પષ્ટ કર્યું છે કે તેમની હવે ઓબ્ઝર્વર તરીકે પણ WHO માં જોડાવાની કોઈ યોજના નથી.
નાણાકીય કટોકટી અને બજેટમાં કાપ
અમેરિકા WHO ને સૌથી વધુ ફંડ આપતો દેશ હતો, જે સંસ્થાના કુલ બજેટના અંદાજે ૧૮ ટકા હિસ્સો ધરાવતો હતો. અમેરિકાના બહાર નીકળવાથી સંસ્થાને ગંભીર આર્થિક સંકટનો સામનો કરવો પડી રહ્યો છે. પરિણામે, WHO એ તેની મેનેજમેન્ટ ટીમ અડધી કરવી પડી છે અને આ વર્ષના મધ્ય સુધીમાં ૨૫ ટકા કર્મચારીઓની છટણી કરવાની જાહેરાત કરી છે. અનેક દેશોમાં ચાલી રહેલા સ્વાસ્થ્ય કાર્યક્રમોના બજેટમાં પણ મોટો કાપ મૂકવામાં આવ્યો છે.
આ સમાચાર પણ વાંચો : Basant Panchami 2026:જ્ઞાનની દેવીની કૃપા મેળવવાનો અદભૂત અવસર! વસંત પંચમી પર બનેલા આ ખાસ સંયોગમાં ભૂલથી પણ ન કરતા આ કામ; જાણો પૂજાની સાચી રીત
બાકી રકમ અને કાયદાકીય વિવાદ
અમેરિકી કાયદા મુજબ, WHO છોડતા પહેલા ૨૬ કરોડ ડોલરની બાકી રકમ ચૂકવવી અને એક વર્ષની નોટિસ આપવી જરૂરી હતી. જોકે, ટ્રમ્પ પ્રશાસને આ રકમ ચૂકવવાનો ઇનકાર કરતા કહ્યું છે કે અમેરિકી જનતા પહેલા જ ઘણું ચૂકવી ચૂકી છે. જ્યોર્જટાઉન યુનિવર્સિટીના નિષ્ણાતોએ આ પગલાને અમેરિકી કાયદાનું ઉલ્લંઘન ગણાવ્યું છે, પરંતુ ટ્રમ્પ આ બાબતે કોઈ બાંધછોડ કરવાના મૂડમાં નથી.
નવી એજન્સીની વિચારણા?
WHO ના કેટલાક ટીકાકારોએ આ સંસ્થાની જગ્યાએ એક નવી વૈશ્વિક એજન્સી બનાવવાનું સૂચન પણ કર્યું છે. અમેરિકાએ તાજેતરના અઠવાડિયામાં સંયુક્ત રાષ્ટ્ર (UN) ની અન્ય કેટલીક એજન્સીઓમાંથી પણ બહાર નીકળવાની પ્રક્રિયા શરૂ કરી છે. ફેબ્રુઆરીમાં યોજાનારી WHO ના એક્ઝિક્યુટિવ બોર્ડની બેઠકમાં અમેરિકાના આ પગલા અને તેનાથી ઉભા થયેલા શૂન્યાવકાશ પર ચર્ચા કરવામાં આવશે.