News Continuous Bureau | Mumbai
Makar Sankranti Story: હિન્દુ ધર્મમાં મકર સંક્રાંતિનો તહેવાર માત્ર ખગોળીય ઘટના જ નથી, પરંતુ તે પિતા સૂર્યદેવ અને પુત્ર શનિદેવના પુનઃમિલનનું પ્રતીક છે. પૌરાણિક કથાઓ અનુસાર, આ દિવસે સૂર્યદેવ પોતાના પુત્ર શનિના ઘરે જાય છે. આ જ કારણ છે કે આ શુભ અવસરે સૂર્ય-શનિની પૌરાણિક કથા વાંચવી અને સાંભળવી અત્યંત ફળદાયી માનવામાં આવે છે. આ વર્ષે મકર સંક્રાંતિ 15 જાન્યુઆરીએ મનાવવામાં આવી રહી છે, જેમાં સ્નાન અને દાનનું શુભ મુહૂર્ત બપોરે 1 વાગ્યા સુધી છે. મકર સંક્રાંતિની કથા સૂર્યદેવની બે પત્નીઓ સંજ્ઞા અને છાયા સાથે જોડાયેલી છે. જ્યારે સંજ્ઞા સૂર્યદેવનું તેજ સહન ન કરી શકી, ત્યારે તે પોતાની પ્રતિકૃતિ ‘છાયા’ ને સૂર્યદેવ પાસે છોડીને તપસ્યા કરવા વન ચાલી ગઈ હતી. છાયા અને સૂર્યદેવના મિલનથી પુત્ર શનિનો જન્મ થયો, જ્યારે સંજ્ઞાથી યમરાજનો જન્મ થયો હતો. શનિદેવનો રંગ શ્યામ હોવાને કારણે સૂર્યદેવે તેમને સ્વીકારવામાં આનાકાની કરી હતી, જે સંબંધોમાં ખટાશનું કારણ બન્યું હતું.
પિતા-પુત્રના સંબંધોમાં ખટાશ અને શનિદેવનો શાપ
પૌરાણિક માન્યતા મુજબ, સૂર્યદેવ છાયા સાથે ખરાબ વર્તન કરતા હતા, જે શનિદેવને પસંદ નહોતું. ક્રોધિત થઈને શનિદેવે સૂર્યદેવને કુષ્ઠ રોગનો શાપ આપ્યો, જેના કારણે સૂર્યનું તેજ ઓછું થવા લાગ્યું અને તેઓ કાળા પડવા લાગ્યા. જવાબમાં ક્રોધિત સૂર્યદેવે શનિદેવનું ઘર સળગાવી દીધું. આ પારિવારિક કલેશ જોઈને યમરાજને ખૂબ દુઃખ થયું અને તેમણે પિતા સૂર્યદેવને સમજાવ્યા. યમરાજના કહેવાથી સૂર્યદેવનો ક્રોધ શાંત થયો અને તેઓ શનિને મળવા તેમના ઘરે ગયા.
આ સમાચાર પણ વાંચો : Gold Silver Price: રોકાણકારો માલામાલ, મધ્યમવર્ગ પરેશાન! ચાંદીમાં 14,000નો તોતિંગ ઉછાળો, સોનાએ તોડ્યા તમામ રેકોર્ડ; જાણો શું છે આ તેજી પાછળનું કારણ
કાળા તલથી પૂજા અને ‘મકર’ રાશિનો જન્મ
જ્યારે સૂર્યદેવ શનિદેવ પાસે પહોંચ્યા, ત્યારે તેમણે જોયું કે શનિનું ઘર સંપૂર્ણપણે બળી ગયું હતું. તે સમયે શનિદેવ પાસે અર્પણ કરવા માટે માત્ર ‘કાળા તલ’ જ બાકી હતા. શનિદેવે અત્યંત નમ્રતાથી કાળા તલ વડે પોતાના પિતાની આરાધના કરી. શનિનો આ ભાવ જોઈને સૂર્યદેવનું હૃદય પીગળી ગયું અને તેમણે શનિને નવું ઘર આપ્યું, જેનું નામ ‘મકર’ રાખવામાં આવ્યું. ત્યારથી શનિદેવ મકર અને કુંભ રાશિના સ્વામી બન્યા અને આ દિવસ મકર સંક્રાંતિ તરીકે ઓળખાયો.
તલના દાનનું મહત્વ અને સૂર્યદેવનું વરદાન
શનિને નવું ઘર આપતી વખતે સૂર્યદેવે આશીર્વાદ આપ્યા કે જ્યારે પણ હું તારા બીજા ઘર એટલે કે મકર રાશિમાં પ્રવેશ કરીશ, ત્યારે ચારે બાજુ ધન, અન્ન અને સમૃદ્ધિનો સંચાર થશે. કાળા તલના કારણે જ શનિદેવના જીવનમાં સુખ-શાંતિ પાછી આવી હતી, તેથી આ દિવસે તલથી સ્નાન અને તલનું દાન કરવું અત્યંત શુભ ગણાય છે. આ પૂજાથી પિતૃદોષ અને શનિના દોષોમાંથી પણ મુક્તિ મળે છે તેવી માન્યતા છે.
