News Continuous Bureau | Mumbai
US Iran Peace Deal Crude Oil Price Drop Impact India વૈશ્વિક એનર્જી માર્કેટ અને આંતરરાષ્ટ્રીય કૂટનીતિના ઇતિહાસમાં એક એવો બહુ મોટો અને ઐતિહાસિક ઉલટફેર થયો છે, જેણે સમગ્ર વિશ્વના બજારોને ચોંકાવી દીધા છે. લાંબા સમયથી એકબીજાના કટ્ટર દુશ્મન રહેલા અમેરિકા અને ઈરાન વચ્ચે આખરે એક મોટો શાંતિ કરાર (USIran Peace Deal) થઈ ગયો છે. આ મહાસમજૂતી બાદ આંતરરાષ્ટ્રીય બજારમાં કાચા તેલ (Crude Oil) ના ભાવોમાં ભારે કડાકો નોંધાયો છે, જેના લીધે વૈશ્વિક સ્તરે યુદ્ધ અને ભૂરાજકીય તણાવની આશંકાઓ પર સત્તાવાર વિરામ લાગી ગયો છે.
US Iran Peace Deal Crude Oil Price Drop Impact India – કાચા તેલના ભાવ ૮૦ ડોલરની નીચે પહોંચ્યા, ૧૦૫ દિવસની સૌથી નીચલી સપાટીએ આવ્યા ભાવ
વૈશ્વિક બિઝનેસ અને કોમોડિટી માર્કેટના સત્તાવાર આંકડાઓ પર નજર કરીએ તો, ૧૦ જૂન પછી ખાડી દેશોનું કાચું તેલ (બ્રિન્ટ ક્રૂડ) અત્યાર સુધીમાં ૧૫.૭૦ ટકાથી વધુ સસ્તું થઈ ચૂક્યું છે. બીજી તરફ, અમેરિકન ક્રૂડ (WTI) ના ભાવમાં પણ ૧૬ ટકાથી વધુનો તીવ્ર ઘટાડો જોવા મળ્યો છે. આંતરરાષ્ટ્રીય માર્કેટમાં ક્રૂડના દામ હવે ૮૦ ડોલર પ્રતિ બેરલની પણ નીચે આવી ગયા છે, જે છેલ્લા ૧૦૫ દિવસનું સૌથી નીચલું સ્તર છે. આંકડા મુજબ, ૧૦ જૂને ખાડી દેશોનું બ્રિન્ટ ક્રૂડ ૯૩.૧૦ ડોલર પ્રતિ બેરલ પર હતું, જે ઘટીને ૭૮.૪૬ ડોલર પ્રતિ બેરલ થઈ ગયું છે, એટલે કે તેમાં ૧૪.૬૪ ડોલરનો મોટો ઘટાડો થયો છે. તેવી જ રીતે અમેરિકન ડબલ્યુટીઆઈ ક્રૂડ પણ ૯૦.૦૩ ડોલરથી ઘટીને ૭૫.૫૩ ડોલર પ્રતિ બેરલ પર આવી ગયું છે. આ વૈશ્વિક શાંતિના કારણે ભારતીય અર્થતંત્ર માટે એક બહુ મોટી લોટરી લાગી ગઈ છે.
US Iran Peace Deal Crude Oil Price Drop Impact India – ઈરાન પરથી પ્રતિબંધો હટતાં ગ્લોબલ સપ્લાય વધી, ભારતમાં ટ્રાન્સપોર્ટેશન સસ્તું થતાં મોંઘવારી ઘટશે
વાસ્તવમાં, છેલ્લા ઘણા વર્ષોથી ઈરાન પર લાગેલા કડક અમેરિકી પ્રતિબંધોના કારણે તે વૈશ્વિક બજારમાં ખુલ્લેઆમ પોતાનું ઓઈલ વેચી શકતું નહોતું, જેના કારણે કિંમતો સતત આસમાને રહેતી હતી. હવે પ્રતિબંધો હટવાનો રસ્તો સાફ થતાં અને ખાડીમાં યુદ્ધનો ખતરો ટળતાં ક્રૂડ ઓઈલના ભાવોમાંથી ‘જિયોપોલિટિકલ રિસ્ક પ્રીમિયમ’ સંપૂર્ણપણે ગાયબ થઈ ગયું છે. ભારત પોતાની જરૂરિયાતનું ૮૫ ટકાથી વધુ કાચું તેલ વિદેશોમાંથી આયાત (Import) કરે છે, તેથી આંતરરાષ્ટ્રીય માર્કેટમાં એક ડોલરનો પણ ઘટાડો ભારતને અબજો રૂપિયાનો ફાયદો કરાવે છે. તેલ સસ્તું થવાથી દેશમાં માલસામાનની હેરફેર (ટ્રાન્સપોર્ટેશન કોસ્ટ) સસ્તી થશે, જેના લીધે શાકભાજી, ફળો અને રોજિંદી જીવનજરૂરી વસ્તુઓના ભાવ ઘટશે અને સામાન્ય જનતાને મોંઘવારીમાંથી મોટી રાહત મળશે.
US Iran Peace Deal Crude Oil Price Drop Impact India – દેશનું વિદેશી હૂંડિયામણ બચશે અને રૂપિયો મજબૂત થશે, જીડીપી ગ્રોથને મળશે નવી સ્પીડ
કાચા તેલની આયાત ઓછી થવાથી ભારતને આંતરરાષ્ટ્રીય ચૂકવણી માટે ઓછા ડોલર ખર્ચવા પડશે, જેના લીધે દેશનું વિદેશી હૂંડિયામણ ભંડોળ (Foreign Exchange Reserves) સુરક્ષિત રહેશે અને અમેરિકી ડોલર સામે ભારતીય રૂપિયો (INR) મજબૂત બનશે. આનાથી સરકારનો ચાલુ ખાતાની ખાધ (Current Account Deficit) સંપૂર્ણ નિયંત્રણમાં આવશે, જેના લીધે દેશની અંદર ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર, હેલ્થકેર અને એજ્યુકેશન સેક્ટર પર વધુ બજેટ વાપરવાની આઝાદી મળશે. બજારના વિશ્લેષકોનું માનવું છે કે ટૂંકા ગાળા માટે આ સ્થિતિ ભારત માટે અત્યંત સાનુકૂળ છે અને જો કાચા તેલના આ નીચા ભાવો આગામી બે-ત્રણ ક્વાર્ટર (ત્રિમાસિક) સુધી જળવાઈ રહેશે, તો ભારતનો જીડીપી (GDP) ગ્રોથ રેટ એક નવી ઐતિહાસિક રફતાર પકડશે અને શેરબજાર (દલાલ સ્ટ્રીટ) પર પણ રોકાણકારો માટે ચોતરફ હરિયાળી જોવા મળશે.
