News Continuous Bureau | Mumbai
Indus Water Treaty : પહેલગામ આતંકવાદી હુમલા (Pahalgam Terrorist Attack) પછી ભારતના સિંધુ જળ કરાર (Indus Water Treaty) રદ્દ કરવાના નિર્ણયથી પાકિસ્તાનની (Pakistan) મુશ્કેલીઓ વધી ગઈ છે. ભારતે સિંધુ જળ કરાર રદ્દ કર્યા પછી પાકિસ્તાનની કૃષિ અર્થવ્યવસ્થાને (Agricultural Economy) મોટો ફટકો પડ્યો છે. ખાસ વાત એ છે કે, પાકિસ્તાન હાલમાં એક વિચિત્ર અને ગંભીર પરિસ્થિતિમાંથી પસાર થઈ રહ્યું છે. એક તરફ દેશના અનેક ભાગોમાં ભીષણ પૂર (Floods) આવ્યા છે, જેના કારણે મોટા પાયે જાનહાનિ અને નાણાકીય નુકસાન (Loss of Life and Property) થયું છે.
Indus Water Treaty : ‘સિંધુ જળ કરાર’ રદ્દ થતા પાકિસ્તાનની વધતી મુશ્કેલીઓ: પૂર અને પાણીની તીવ્ર અછત.
બીજી તરફ પાકિસ્તાનમાં તીવ્ર પાણીની તંગીની (Severe Water Shortage) સમસ્યા દિવસેને દિવસે ગંભીર બની રહી છે. ખાસ કરીને, ભારતે સિંધુ પાણી કરાર અંગે લીધેલી ભૂમિકા પછી પાકિસ્તાનની ચિંતા વધુ વધી ગઈ છે. વર્લ્ડ વાઇલ્ડલાઇફ ફંડ-પાકિસ્તાનના (WWF-Pakistan) અહેવાલ અનુસાર, દેશમાં પાણીનું સ્તર સતત ઘટી રહ્યું છે. વિશેષરૂપે, પાકિસ્તાની અખબાર ‘ડોન’ (Dawn) દ્વારા આપવામાં આવેલી માહિતી અનુસાર, દેશમાં ભવિષ્યમાં પાણીની અત્યંત ગંભીર તંગી સર્જાશે.
વૈશ્વિક વન્યજીવ નિધિ-પાકિસ્તાનના અહેવાલ મુજબ ૧૯૪૭ માં પાકિસ્તાનમાં પ્રતિ વ્યક્તિ ૫૬૦૦ ઘનમીટર પાણી ઉપલબ્ધ હતું, તે ૨૦૨૩ સુધીમાં માત્ર ૯૩૦ ઘનમીટર સુધી ઘટી ગયું છે. સંયુક્ત રાષ્ટ્રોની ખાદ્ય અને કૃષિ સંસ્થા (FAO – Food and Agriculture Organization) પણ પાકિસ્તાનને વિશ્વના સૌથી વધુ પાણીની તંગીવાળા દેશોમાંથી એક માને છે. જળવાયુ પરિવર્તનને (Climate Change) કારણે પૂર અને દુષ્કાળનું ચક્ર વધુ તીવ્ર બન્યું છે, જે પાકિસ્તાન માટે એક મોટી સમસ્યા બની છે. નિષ્ણાતોના મતે, પાકિસ્તાનની ૧૩ હજારથી વધુ હિમનદીઓ (Glaciers) પણ ઝડપથી પીગળી રહી છે, જેના કારણે લાંબા ગાળાની પાણીની તંગીનો ખતરો વધી રહ્યો છે.
આ સમાચાર પણ વાંચો : Amit Shah Pahalgam terrorists :’ઓપરેશન સિંદૂર’થી પાકિસ્તાનની પોલ ખુલી: અમિત શાહનો લોકસભામાં હુંકાર, “પાક ભૂમિમાં ૧૦૦ મીટર ઘૂસી ૧૦૦થી વધુ આતંકીઓ ઠાર!”
Indus Water Treaty : કૃષિ ક્ષેત્ર પર અસર અને પાકિસ્તાનનું આર્થિક સંકટ.
સિંધુ પાણી કરારને કારણે પાકિસ્તાનમાં ૯૦ ટકા ખેતીને (Agriculture) સિંચાઈનું પાણી (Irrigation Water) મળે છે. ભારતના નિર્ણયથી આ પાણી પર અસર થશે તો પાકિસ્તાનના કૃષિ ક્ષેત્રને મોટો ફટકો પડી શકે છે, જેના કારણે અન્ન સુરક્ષાની (Food Security) સમસ્યા ઊભી થઈ શકે છે. પાકિસ્તાનની રાષ્ટ્રીય આવકમાં (National Income) કૃષિ ક્ષેત્રનો ૨૩ ટકા હિસ્સો છે, જ્યારે ૬૮ ટકા ગ્રામીણ વસ્તીની (Rural Population) આજીવિકા (Livelihood) તેના પર નિર્ભર છે. પાણીની અછતને કારણે ખરીફ પાકોના (Kharif Crops) ઉત્પાદન પર અસર થઈ છે, અને કપાસ (Cotton) તથા મકાઈ (Maize) જેવા પાકોનું ઉત્પાદન ઘટ્યું છે. આની સીધી અસર પાકિસ્તાનની અર્થવ્યવસ્થા (Economy) પર થઈ રહી છે.
