News Continuous Bureau | Mumbai
Nepal Tomato Export: ભારત (India) માં ટામેટાં (Tomato) ના આસમાનને આંબી જતા ભાવ ઘટાડવા માટે નેપાળ (Nepal) ટામેટાંની નિકાસ કરવા તૈયાર છે. જો કે, તેણે બજારમાં સરળતાથી પ્રવેશ મેળવવા માટે જરૂરી સુવિધાઓની માંગ કરી છે. પાડોશી દેશે શુક્રવારે કહ્યું હતું કે તે ભારતમાં મોટી માત્રામાં ટામેટાંની નિકાસ કરવા માંગે છે, પરંતુ તેને બજારમાં પહોંચ અને જરૂરી સુવિધાઓની જરૂર છે.
આ પહેલા નાણામંત્રી નિર્મલા સીતારમણે (Nirmala Sitharaman) સંસદમાં કહ્યું હતું કે ભારતે નેપાળથી ટામેટાંની આયાત શરૂ કરી દીધી છે. તેના એક દિવસ બાદ પડોશી દેશમાંથી આ માંગ આવી હતી. વાસ્તવમાં ભારતમાં ભારે વરસાદને કારણે સપ્લાયમાં વિક્ષેપ વચ્ચે ટામેટાના ભાવ 242 રૂપિયા પ્રતિ કિલોની આસપાસ પહોંચી ગયા હતા.
નેપાળના કૃષિ મંત્રાલયના પ્રવક્તા શબનમ શિવકોટીએ શુક્રવારે ન્યૂઝ એજન્સીને જણાવ્યું હતું કે નેપાળ લાંબા સમયથી ભારતમાં ટામેટાં જેવી શાકભાજીની નિકાસ કરવા આતુર છે, પરંતુ આ માટે ભારતે તેના બજાર અને અન્ય સુવિધાઓ સુધી સરળ પહોંચ પ્રદાન કરવી પડશે. તેમણે કહ્યું કે, નેપાળે એક સપ્તાહ પહેલા જ સત્તાવાર માધ્યમો દ્વારા ભારતમાં ટામેટાંની નિકાસ શરૂ કરી દીધી છે, પરંતુ તે મોટી માત્રામાં નથી. જો કે, ટામેટાંની મોટા પાયે નિકાસ માટેની વ્યવસ્થા કરવાની બાકી છે.
ભારત ટામેટાંનું મોટું બજાર છે
આ જ મુદ્દાને પુનરાવર્તિત કરતા, કાલીમાટી ફળ અને શાકભાજી બજાર વિકાસ બોર્ડના ડેપ્યુટી ડાયરેક્ટર બિનયા શ્રેષ્ઠાએ જણાવ્યું હતું કે, “જો અમને ભારતીય બજારમાં સરળ ઍક્સેસ આપવામાં આવે તો નેપાળ ભારતમાં મોટી માત્રામાં ટામેટાંની નિકાસ કરી શકે છે.” “ભારત નેપાળી ટામેટાં માટે સારું બજાર છે,” તેમણે કહ્યું.
નેપાળમાં ટામેટાં રસ્તા પર ફેંકવામાં આવ્યા હતા
તેમણે કહ્યું, કાઠમંડુ ખીણના ત્રણ જિલ્લા – કાઠમંડુ, લલિતપુર અને ભક્તપુરમાં ટામેટાં પુષ્કળ પ્રમાણમાં ઉગાડવામાં આવે છે અને તે સ્થાનિક માંગને પહોંચી વળવા માટે પર્યાપ્ત કરતાં વધુ છે. તેમણે સ્વીકાર્યું હતું કે કાઠમંડુમાં ઉગાડવામાં આવતા કેટલાક ટામેટાં ભારતીય બજારમાં અનૌપચારિક માધ્યમો દ્વારા નિકાસ કરવામાં આવે છે. તાજેતરમાં, નેપાળના ખેડૂતો દ્વારા યોગ્ય ભાવ ન મળવાને કારણે કાઠમંડુમાં કાલીમાટી ફ્રુટ એન્ડ વેજીટેબલ માર્કેટ પાસે લગભગ 60,000 થી 70,000 કિલો ટામેટાં રસ્તા પર ફેંકી દેવામાં આવ્યા હતા. ત્યારે ખેડૂતોને જથ્થાબંધ બજારમાં ટામેટાંના 10 રૂપિયા પ્રતિ કિલો પણ મળતા નથી.
આ સમાચાર પણ વાંચો : Maharashtra: સળંગ ચાર દિવસ રજાઓ આવતા.. પર્યટન સ્થળો હાઉસફુલ… શેગાંવ, શિરડી અને નાશિકના ધાર્મિક સ્થળોએ ઉમટી ભક્તોની તુફાની ભીડ…..
બજારના વિશ્લેષકોએ જણાવ્યું હતું કે, જોકે, એક મહિના પહેલા, વેપારીઓએ ગેરકાયદે માર્ગો દ્વારા ભારતમાં ટામેટાંની નિકાસ કરવાનું શરૂ કર્યા પછી ટામેટાંના બજાર ભાવ ચાર ગણા વધી ગયા હતા, જેના કારણે સ્થાનિક બજારમાં અછત સર્જાઈ હતી. અગ્રણી ટમેટા ઉત્પાદકના જણાવ્યા અનુસાર, ટામેટાં જે છૂટક બજારમાં 40-50 રૂપિયા પ્રતિ કિલોના ભાવે વેચાતા હતા તે વધીને 200-250 રૂપિયા પ્રતિ કિલો થઈ ગયા છે કારણ કે ખેડૂતોએ ભારતીય બજારમાં અનૌપચારિક માધ્યમો દ્વારા ટામેટાંનું વેચાણ શરૂ કર્યું છે.
90 હજાર કિલો ટામેટાની નિકાસ
તેમણે કહ્યું કે, અનૌપચારિક માધ્યમો દ્વારા ભારતમાં નિકાસ કર્યા પછી અમને 150 રૂપિયા પ્રતિ કિલો ટમેટાના ભાવ મળ્યા. ગયા મહિને ભારતમાં 70 હજારથી 90 કિલો ટામેટાંની નિકાસ કરવામાં આવી હતી. તેમણે દાવો કર્યો હતો કે છેલ્લા એક મહિનામાં તેમના ફાર્મમાં ઉગાડવામાં આવેલા લગભગ 40,000 કિલો ટામેટાંની અનૌપચારિક ચેનલો દ્વારા ભારતમાં નિકાસ કરવામાં આવ્યો છે.
જુલાઈમાં તેમની તાજેતરની ભારત મુલાકાત દરમિયાન, કૃષિ પ્રધાન બેદુરામ ભૂશાલે તેમના ભારતીય સમકક્ષ નરેન્દ્ર સિંહ તોમર સાથે ટામેટાં સહિત નેપાળી કૃષિ ઉત્પાદનોને ભારતમાં લાવવાની સુવિધા અંગે ચર્ચા કરી હતી. કૃષિ મંત્રાલયના પ્રવક્તા શિવકોટીએ જણાવ્યું હતું કે નેપાળે ભારતીય સત્તાવાળાઓને ટામેટાં, વટાણા અને લીલા મરચાંની નિકાસ માટે ક્વોરેન્ટાઇન અને અન્ય સુવિધાઓની વ્યવસ્થા કરવા જણાવ્યું છે.
તેમણે કહ્યું કે, ભારત સરકારે તેની ભારતમાં નિકાસની સુવિધા માટે નેપાળમાં ઉત્પાદિત ટામેટાં સહિતની કેટલીક શાકભાજીને તેની સંસર્ગનિષેધ યાદીમાં સામેલ કરી દીધી છે. જણાવી દઈએ કે ભારતમાં ટામેટાંની કિંમતોને ધ્યાનમાં રાખીને NCCF દ્વારા દિલ્હી-NCR, રાજસ્થાન અને યુપીમાં પોસાય તેવા ભાવે ટામેટાંનું વિતરણ કરવામાં આવ્યું હતું.
