News Continuous Bureau | Mumbai

Vrat Udyapan Vidhi: ભગવાનને પ્રસન્ન કરવા અને તેમની મનોકામનાઓ પૂર્ણ કરવા માટે લોકો ઘણા ઉપવાસ કરે છે. વૈભવ લક્ષ્મી વ્રત એકાદશી, પૂર્ણિમા, સોમવાર વ્રત અને શુક્રવારના રોજ કરવામાં આવે છે અને આ બધા વ્રતો કર્યા પછી ઉદ્યાપન કરવામાં આવે છે. ઘણા લોકો જ્ઞાનના અભાવે ઉદ્યાપન કરતા નથી, પરંતુ ઉપવાસ કર્યા પછી ઉદ્યાપન કરવું ખૂબ જ જરૂરી છે. ઉદ્યાપન કરવાથી જ ઉપવાસનું ફળ મળે છે. ઉદ્યાપન વિનાના ઉપવાસ નિરર્થક બની જાય છે. આજે અમે તમને વ્રતનું ઉદ્યાપન કરવાનું મહત્ત્વ અને વિધિ વિશે જણાવીએ.

ઉદ્યાપનનો અર્થ

વ્રત યોગ્ય રીતે પૂર્ણ થયા બાદ ધાર્મિક કાર્ય કરવામાં આવે છે જેને ઉદ્યાપન કહેવાય છે. આ કોઈપણ વ્રતની સફળતાપૂર્વક પૂર્ણાહુતિ પર કરવામાં આવે છે. ઉપવાસ પછી હવન અને પૂજા વગેરે કરવું એ ઉદ્યાપન છે. નંદી પુરાણ અનુસાર, ઉદ્યાપન વિશે કહેવામાં આવ્યું છે કે ‘ઉદ્યાપનં વિના યત્રુ તદ વ્રતમ્ નિષ્ફલમ્ ભવેત્’ એટલે કે ઉદ્યાપન વિના કોઈપણ કાર્ય સફળ થતું નથી. એટલા માટે કોઈપણ વ્રત કર્યા પછી ઉદ્યાપન અવશ્ય કરવું જોઈએ.

ઉદ્યાપનનું મહત્ત્વ મહત્વ

હિન્દુ ધર્મમાં મા લક્ષ્મીની પૂજા માટે એકાદશી, પૂર્ણિમા, સોમવાર, મંગળવાર, બુધવાર અને શુક્રવારના રોજ ઉપવાસ કરવામાં આવે છે. આ બધા વ્રત રાખ્યા પછી ઉદ્યાપન કરવું ખૂબ જ જરૂરી છે. એવું માનવામાં આવે છે કે જો ઉપવાસ દરમિયાન કોઈ ભૂલ થઈ ગઈ હોય અથવા કોઈ ઉપવાસ ચૂકી ગયો હોય, તો તમે ઉદ્યાપન કરીને ઉપવાસ પૂર્ણ કરી શકો છો. ચાલો જાણીએ ઉદ્યાપન કેવી રીતે કરવું.

આ સમાચાર પણ વાંચો : Chandrayaan-3: ચંદ્રયાન-3 નું સફળ લેન્ડિંગ, પ્રવાસ પૂરો થયો નથી… રહસ્યોની નવી દુનિયા જીતવા માટેનો દરવાજો ખુલ્યો.. જાણો પ્રજ્ઞાનનું શું છે અને તેનું આગળ શું કામ રહેશે ..

ઉદ્યાપન વિધિ 

• તમે જે વ્રત કરવા માંગો છો તે દિવસે જ ઉદ્યાપન કરવું જોઈએ. ઉદ્યાપનના દિવસે સવારે વહેલા ઊઠીને સ્નાન વગેરે કર્યા પછી સ્વચ્છ વસ્ત્રો પહેરવા.
• ઉદ્યાપન હંમેશા વ્રત પૂર્ણ કર્યા પછી જ કરવામાં આવે છે. તમે જે ઉપવાસ કરવાનો સંકલ્પ કર્યો હતો તે તમામ ઉપવાસ પૂર્ણ કર્યા પછી ઉદ્યાપન કરો.
• જો તમે 11 ઉપવાસનો સંકલ્પ લીધો હોય તો 12મી તિથિએ ઉદ્યાપન કરો.
• ઉદ્યાપન હંમેશા બ્રાહ્મણ અથવા પૂજારી દ્વારા જ કરવું જોઈએ. આ દિવસે વ્રત કરનારની સાથે આખો પરિવાર એક સાથે બેસીને પૂજા અને હવન કરે છે.
• જો તમે સોમવારે વ્રત રાખતા હોવ તો ભગવાન શિવની પૂજા કરો. જો તમે ગુરુવારે વ્રત રાખતા હોવ તો ભગવાન વિષ્ણુની પૂજા કરો.
• જો તમે શુક્રવારે વૈભવ લક્ષ્મી વ્રતનું ઉદ્યાપન કરી રહ્યા છો તો આ દિવસે ઉદ્યાપનની સાથે દેવી લક્ષ્મીની પૂજા કરો.

(Note: અહીં આપવામાં આવેલી માહિતી સામાન્ય માન્યતાઓ અને માહિતી પર આધારિત છે. અમે તેની પુષ્ટિ કરતા નથી.)